Τρίτη 11 Αυγούστου 2026

ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗ (νιώθετε εξάντληση,πονοκέφαλο,ζαλάδες,σωματική ή ψυχική κατάπτωση ,σας έχουν "ματιάσει"!)

 Με τον όρο "μάτιασμα" ή "κακόμάτι",αναφερόμαστε σε μια ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση ,ότι ένας άνθρωπος μπορεί να επηρεαστεί  αρνητικά από "την κακήν ενέργεια","τη ζήλια'',το "θαυμασμό"ή ακόμα και μια απλή ματιά,ενός άλλου!Τώρα ,το αν υπάρχει ή όχι "κακό μάτι"αποτελεί μια άλλη συζήτηση.Η πίστη "στο κακό μάτι" έχει βαθιές ρίζες στην Ελληνική παράδοση και σύμφωνα με αυτήν δεν ματιάζονται μόνο οι άνθρωποι αλλά και τα φυτά,τα ζώα, υλικά αντικείμενα  ή και περιουσίες!Τα ''ξεματιάσματα" διαφέρουν από τόπο σε τόπο και μεταδίδονται από μια γενιά στην άλλη.Ο "ματιασμένος'' που δέχεται τις ευχές δεν πρέπει να πει "ευχαριστώ'' γιατί το ξεμάτιασμα δεν θα πιάσει! Παρακάτω παραθέτουμε κάποιες ευχές,που σύμφωνα με τη λαική παράδοση,διώχνουν "το  κακό μάτι".Το αν πιάνουν 'η όχι,θα μας το πείτε εσείς που θα τις δοκιμάσετε.Η πεποίθηση ότι υπάρχει "το κακό  μάτι '' ανάγεται στη  Μέση Ανατολή και τη Χαλδαία από την οποία πιθανώς διαδόθηκε στη Ελλάδα,την Ιταλία και τις λοιπές χώρες της Ευρώπης.

1) ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΜΕ ΛΆΔΙ.

Σε ένα μικρό φλιτζάνι του καφέ ή σε ένα πιατάκι,βάζετε δύο δάκτυλα νερό, Σε ένα μπολάκι,ρίχνετε λίγο ελαιόλαδο,συνήθως ρίχνουμε τρεις σταγόνες.ΑΡΧΊΖΕΤΕ ΤΟ ΞΕΜΆΤΙΑΣΜΑ ΛΈΓΟΝΤΑς:<<Εις το όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος δια τον /τηνματιασμενου /ης>>Πράλληλα σταυρώνετε τρεις φορές το φλιτζάνι  ή το πιάτο με το νερό.Στη συνέχεια πρέπει να πείτε μόνο μία από τιςπαρακάτω ευχές:

α)"Ιησούς νικά και όλα τα κακά σκορπά''

β)''Ιησούς Χριστός νικά κι αν είναι μάτι το σκορπά,η κυρά η Παναγιά"

γ)''Άγιοι Ανάργυροι και θαυματουργοί δωρεάν ελαβατε δωρεάν δότε ημίν". Την ώρα που το λέτε αυτό ρίχνετε μια μόνο σταγόνα από το λάδι μέσα στο νερό.Επαναλαμβάνετεδύο φορές ακόμα την ίδια ευχή και ρίχνετε άλλες δύο σταγόνες λάδι στο ποτήρι με το νερό.Αν οι σταγόνες δεν ενωθούν και μείνουν ξεχωριστά,χωρίς να διαλυθούν πάνω στο νερό ,δεν είναι ματιασμένος.Αν όμως οι σταγόνες από το λάδι, όταν πέσουν πάνω στην επιφάνεια του νερού ενωθούν σε μια και απλώσουν στο νερό, τότε ξέρουμε ότι ο άλλος είναι ματιασμένος.Σαυτή την περίπτωση διαβάστε τα παρακάτω λόγια:<<Βασκανίαη περασε και τα δέντρα ξερίζωσε.Βασκανία που υπάγεις και τα δε΄ντρα  ξεριζώνεις.Πάγω στο κεφάλι  του (της),να του(της)  πιω το αίμα . Βασκανία λείψε από το κεφάλι  του(της) και πήγαινε στα μονόκερα,δίκερα ,τρίκερα,τετράκερα,πεντάκερα,εξάκερα,επτάκερα ,οκτάκερα ,εννιάκερα, δεκάκερα εντεκάκερα, δωδεκάκερα,εις το πύρ το εξώτερον το ητοιμασμένο,το μυρισμένο και εις τον Θεόν παραδομένο στ'άγρια βουνά και στ'άκαρπα δέντρα ,έξω το κακό ,έξω το κακό,έξω το κακό"

2) ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΜΕ ΑΛΑΤΙ.

Πότίστε ένα ποτήρι νέρό και βάλτε με το χερι σας μια χούφτα αλάτι (χοντρό ή ψιλό).Ανακατέψτε  λέγοντας την εξής προσευχή:<<ΙησούςΧριστός επέρασε και πάλι ξαναπέρασε.Το ραβδί του ακούμπησε τον όφη και την όφισσα και την κακιά γειτόνισσα.Άγιοι Ανάργυροι θαυματουργοί, Κοσμά και Δαμιανέ ,δωρεά ελάβατε ,δωρεά να δώσετε του(Της) το κακό να σκορπίσετε.Ιησούς Χριστός νικά κι  όλα τα κακά σκορπά,η Κυρά η Παναγιά που σκορπίζει τα κακά>>.Στο τέλος ζητήστε να διαλυθεί το μάτι όπως το αλάτι διαλύετε στο νερό.Χύστε το νερό στην τουαλέτα και πλύντε το ποτήρι αμέσως.

3)ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΗ ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ

Ξεκινάμε μετρώντας από το 1 εως το 9.Συνεχίζουμε με την ευχή:Μάτια που τον(την)ματιάσανε τρία ειναι καλά νατην γιατρέψουν,πατήρ, Υιός, και Άγιο Πνεύμα και του/της όνομα) το κακό,στη γή να σκορπιστεί και την υγειά του να'χει!!

4)ΝΗΣΙΩΤΙΚΟ ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ

Ξεκινάμε λέγοντας:Στο όνομα του/της επαναλαμβάνουμε τρείς φορές την παρακάτω ευχή:Σταυρός στον ουρανό ,σταυρός στη γή,κιαν είναι μάτι να φύγει.Ανάτριχα ήρθε, ανάτριχα  να φύγει.Όση ώρα λεμε την ευχή ,σταυρώνουμε το ματιασμένο. Στο τέλος φυσάμε τρείς φορές!.

5)ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΓΙΑ ΤΑ ΜΙΚΡΑ ΠΑΙΔΙΑ

Με ένα κομμάτι βαμβάκι ,βουτηγμενο στο λάδι από το καντήλι,σταυρώνουμε το μέτωπο του παιδιού που θέλουμε να ξεματιάσουμε.Στη συνέχεια λέμε τα εξής λόγια:Σταυρός ο φύλαξ πάσης της Οικουμένης,σταυρός η Ωραιότης της Εκκλησίας,σταυρός βασιλέων το κραταίωμα,Σταυρός πιστών το στήριγμα,Σταυρός Αγγέλων η δόξα και των δαιμόνων το τραύμα. Εξηγόρασας ημάς εκ της κατάρας του νόμου τω Σταυρώ προσηλωθείς και τη λογχη κεντηθείς την αθανασίαν επήγασας ανθρώποις Σωτήρ ημών Δόξα σοι. 

Το ξεματιασμα γίνεται αφιλοκερδώς!!!

Στην αρχαιότητα η πίστη στο "κακό ματι¨"ήταν ευρύτατα διαδεδομένη και ριζωμένη όχι μόνο στο λαό αλλά και σε πιο ανεπτυγμένα πνεύματα,όπως ο Δημόκριτος,ο Αριστοτέλης, ο Πλούταρχος,ο Βιργίλιος, ο Κικέρων,που παραδέχονταν την βασκανία και προσπάθησαν να την εξηγήσουν και να δώσουν κάποια λογική εξήγηση.Από τότε μέχρι και σήμερα θεωρείται πως το "κακό μάτι" μπορούσε να επηρεάσει τον άνθρωπο,ό,τι είχε προσφιλές ,ακόμα και τα κατοικίδια ζώα.Τα παιδιά επίσης θεωρούνταν ευκολότερα θύματα της βασκανίας.Οι Ρωμαίοι μάλιστα,είχαν τη θεά Cumina για να τα προστατεύει.Στην Ελλάδα και την Τουρκία,πίστευαν πως οι άνθρωποι με γαλανά μάτια, είχαν τη δύναμη να ματιάσουν,εξού και τα φυλχτά-ματάκια και στις όψεις έχουν τη μορφή μπλε ματιών!!


Στην 


""

Δευτέρα 10 Αυγούστου 2026

ΤΟ ΥΔΑΤΙΝΟ ΞΥΠΝΗΤΗΡΙ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ.

Πρώτη εφεύρεση: Ελλάδα 

Πότε:4ος αιώνας π.Χ.

Μερικές φορές  φανταζόμαστε το παρελθόν σαν μια εποχή χωρίς ρολόγια όπου τα πάντα κινούνταν  σε πιο χαλαρούς ρυθμούς.Φυσικά η ζωή δεν ήταν τόσ απλή.Στο πέρασμα του χρόνου,υπήρξαν πολλές περιστάσεις κατά τις οποίες οι άνθρωποι είχαν ανάγκη να βρουν  τρόπους ώστε να αντεπεξέλθουν σε ένα πολυάσχολο πρόγραμμα.Για παράγειγμα ,ο φιλοσοφος Πλάτων(427--347π.Χ.) αναζητούσε έναν τρόπο  για να μπορεί τόσο ο ίδιος όσο και οι μαθητές του να ξυπνούν εγκαίρως για τα μαθηματά τους.Ως αποτέλεσμα ,εφηύρε ο ίδιος το ξυπνητήρι.

Τα απλά υδάτινα ρολόγια--στα οποία οι σταγόνες που πέφτουν σταδιακά εντός ή εκτός ενός δοχείου χρησιμοποιούνται για τη μέτρηση του χρόνου--υπήρχαν στη Βαβυλώνα και την Αίγυπτο απο το 16ο π.Χ.αιώνα.Είναι επίσης πιθανόν παρόμοια ρολόγια να χρησιμοποιούνταν  στην Ινδία και την Κίνα ,από πολύ νωρίς,περίπου το 4000π.Χ..Η καινοτομία στο υδάτινο ρολόι του Πλάτωνα ήταν ότι διέθετε και ένα ξυπνητήρι.Ένα  αγγείο γέμιζε σταδιακά με νερό μέχρι το ύψος ενός σωλήνα που κατέληγε σε ένα χαμηλότερο δοχείο.Ο σωλήνας λειτουργούσε σα σιφόνι,διοχετεύοντας το νερό που ξεχείλιζε στο χαμηλότερο δοχείο.Αυτό ήταν εντελώς κλειστό εκτός από μικρά μερικά ανοίγματα σχεδιασμένα να λειτουργούν 

 ως σφυρίκτρες όταν ο αέρας να διαπερνούσε βίαια--κάτι που συνέβαινε όταν έπεφτε το νερό.Έτσι λοιπόν,οι μαθητές του Πλάτωνα ξυπνούσαν μαζί με το δάσκαλό τους,από ένα έντονο σφυριγμα προερχόμενο απ'αυτό το εντυπωσιακό ξυπνητήρι.

Και άλλα πρώιμα ξυπνητήρια δούλευαν με παρόμοιο τρόπο.Σε ένα απ'αυτά χρησιμοποιούσαν ένα δοχείο που γέμιζε νερό έως ότου βάραινε τόσο ώστε να πέσει σε ένα τραπέζι,προκαλώντας δυνατό θόρυβο. Σε μια άλλη παραλλαγή,χρησιμοποιούσαν ένα κερί που είχε ενσωματωμένη μια μεταλλική μπάλα. Το κερί καιγόταν μεχρις ότου λιώσει γύρω από την μπάλα,με απατέλεσμα  αυτή να πέσει με κρότο σε μεταλλική επιφάνεια.!

 

Κυριακή 9 Αυγούστου 2026

Ο Δαμασκηνός Χάλυβας.

Ένα από τα σπουδαιότερα παραδείγματα της αρχαίας νανοτεχνολογίας είναι ο Δαμασκηνός Χάλυβας,ο οποίος κατασκευαζόταν στη Μέση Ανατολή μεταξύ του 300 και του 1700 μ.Χ..Τα όπλα που φτιάχνονταν από αυτό το ατσάλι ήταν εξαιρετικά σκληρά,αθραυστα και αιχμηρά,σε βαθμό που δεν υπήρξαν όμοιά τους πριν από τη Βιομηχανική  Επανάσταση.Η γνώση της κατασκευής του δαμασκηνού Χάλυβα χάθηκε  μετά τον 18ο αιώνα.Μονο πρόσφατα οι επιστήμονες κατάφεραν να αναλύσουν δείγματα του μεταλλου χρησιμοποιώντας μικροσκόπιο.

Ο κρυσταλλογράφος Πέτερ Πάουφλερ από το Πανεπιστήμιο της Δρέσδης,ανακάλυψε ότι το ατσάλι διέθετε μια μικροδομή γνωστή ως ''νανοσωλήνες καρβιδίου".Πρόκειται για εξαιρετικά σκληρούς σωλήνες ή σύρματα φτιαγμένα από άνθρακα που εκτείνονται στην επιφάνεια του μετάλλου. Η έρευνα  εντόπισε πολυπληθείς ουσίες παρούσες σε μικροσκοπικές ποσότητες στο μέταλλο, οιοποίες προφανώς προκάλεσαν τις χημικές αντιδράσεις που δημιούργησαν αυτούς τουςνανοσωλήνες. Αναμεσά τους υπήρχεφλοιός από το δέντρο Cassia auriculata,χρώμιο, μέρη του φυτού ασκληπιάδα,βανάδιο,μαγνήσιο ,νικέλιο,κοβάλτιο και ορισμένα μη αναγνωρισμένα στοιχεία. Είναι πιθανόν το κρίσιμο συστατικό να ήταν κάποιο από αυτά που δεν ταυτοποιήθηκαν,και το μυστικό του χάλυβα να χάθηκε από τη στιγμή που οι μεταλλωρύχοι εξάντλησαν τις προμήθείες τους.

Έτσι λοιπόν , ενώ η έρευνα του Πάουφλερ μας είχε αποκαλύψει πολλά για τη διαδικασία παραγωγής που οδήγησε στη  δημιουργία του δαμασκηνού  Χάλυβα,εξακολουθούμε να αγνοούμε  πως κατασκευάστηκε και,κατά πάσα πιθανότητα δε θα το μάθουμε ποτέ.

Εάν ψάξετε για άλλες εικόνες,προσοχή στα σύγχρονα μαχαίρια που πωλούνται με εμπορικές επωνυμίες όπως "ατσαλι της Δαμασκού"--πιθανότατα το καλύτερο είναι να παραμείνετε στις μουσειακές απεικονίσεις,οι οποίες προσδιορίζουν το ξίφος ή τα όπλα ως δαμασκηνα!

 


Σάββατο 8 Αυγούστου 2026

Η τύχη των αρχαίων Κειμένων.

 Αν και στην πλειοψηφία τους,καθολικοί και ορθόδοξοι την περίοδο του Μεσαίωνα "φοβούνται" τη ν αρχαία Ελληνική  φιλοσοφία,μερικά φωτισμένα καιτολμηρά μυαλά καταφέρνουν να διασώσουν σημαντικά  κομμάτια του αρχαίου πολιτισμού.

**Ο Μητροπολίτης Καισαρείας Αρέθας αγόρασε και παρήγγειλε να αντιγραφούν πολυάριθμα χειρόγραφα ανάμεσα στα οποία ο Ευκλείδης, ο Πλάτωνας ,ο Λουκιανός,ο Αριστοτέληςο κ.λ.π.

**Τον 10 αιώνα στα σχλεία της Κωνσταντινουπόλεως διδάσκονταν ο Όμηρος,η διαλεκτική ,οι φιλοσοφικές επιστήμες ,η ρητορική , η  αστρονομία.Ο μαθητής άρχιζε μαθαίνοντας τη γραμμάτική,κατόπιν σχολίαζε τους αρχαίους συγγραφείς,καθώς επίσης μάθαινε  στοιχεία της Αρχαίας Ιστορίας,της Γεωγραφίας  και της Μυθολογίας.Διδασκόταν δε πέραν από τον Όμηρο τρεις Τραγωγίες του Αισχύλου,τρεις του Σοφοκλή, τρεις του Ευριπίδη,τρεις κωμωδίες του Αριστοφάνη, έργα του Ησιόδου,του Πίνδαρου και του Θεοκρίτου.

***Στην Καπαδοκία ιερείς ,και μοναχοί μορφώθηκαν με βάση την νεοπλατωνική σκέψη.Ο Μάξιμος ο ομολογητής ήταν βαθύς γνώστης του Αριστοτέλη και έκανε πολλά για να ενισχύσει το νεοπλατωνικό στοιχείο του βυζαντινού μυστικισμού. Επιπλέον ,οι μαθηματικοί Ευτόκιος(6ος αιώνας) και  ο Ισίδωρος ο Μιλήσιος δημοσίευσαν εκ νέου τις μελέτες του Αρχιμήδη.Ο Ιωάννης Τζέτζης(12ος αιώνας) συνέταξε σχολιασμούς στον Όμηρο και τον Ησίοδο, ο Ευστάθιος Θεσσαλονίκης , ο Μάξιμος  Πλανούδης, ο Εμμανουήλ  Μοσχόπουλος, ο Θωμάς Μάγιστρος,ο Δημήτριος Τρικλίνιος ερμήνευσαν Όμηρο,Θεόκριτο , Ευριπίδη, ΑΙσχύλο και Σοφοκλή.Στην Ευρώπη τα Πανεπιστήμια(universitas) ιδρύονται από το 1300 αρχικά  ως εκπαιδευτικά ιδρύματαγια τον ανώτερο κλήρο με πρωτοβουλία του τάγματος των Δομινικανών. Τ α Πανεπιστήμια της Ευρώπης επηρέάστηκαν  από το πνεύμα της Σχολής ΣΑΡΤΡ(Chartres),μια φιλοσοφική και θεολογική σχολή του 11ου και 12ου αιώνα στον καθεδρικό ναό αυτης της γαλλικής πόλης.

Η διδασκαλία σ'αυτή τη σχολή  χαρακτηρίζεται από ένα Ουμανισμό  διαμορφωμένο από την μελέτη των αρχαίων φιλοσόφων  και από την αναζήτηση  μιας σύνθεσης μεταξύ της γνώσης του φυσικού κόσμου και της εξ αποκαλύψεως αλήθειας. Σύνθημα της σχολής είναι η φράση του Honorius d'Autun :"η άγνοια είναι  εξορία για τον άνθρωπο,επιστήμη είναι η πατρίδα του". Όλα τα πανεπιστημονικά ιδρύματα εκείνης της εποχής είχαν το ίδιο πρόγραμμα διδασκαλίας(curriculum) και δίδασκαν στην ίδια γλώσσα ,λατινικά.

Στο Παρίσι οι αντίρροπες δυνάμεις υπέρ και κατά του ελέγχου των πανεπιστημιακών συγκρούονται το έτος1229 σε αιματηρά επεισόδια  σπουδαστών και καθηγητών εφενός και της αστυνομίας αφετέρου.Σε μια συμπλοκή σκοτώνονται  πολλοί σπουδαστές ,με αποτέλεσμα να ξεκινήσει μια μεγάλη απεργία και το Πανεπιστήμιο να διακόψει τη λειτουργία του. Τελικά το 1231 αναγνωρίζεται η ανεξαρτησία του και αρχίζει η εποχή της ελευθερίας στη διδασκαλία και την έρευνα.Ο ρόλος των μοναχών,ως δασκάλων και φυλάκων της γνώσης διήρκησε εκατοντάδες χρόνια και είναι εξαιρετικά σημαντικός, καθώς οδήγησε σταδιακά και αναπόφευκτα στην Αναγέννηση.!Φ.Χ.


Παρασκευή 7 Αυγούστου 2026

Η ΑΡΧΑΙΑ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΚΕΛΣΟΥ.

Αν και επρόκειτο για ένα απαράμιλλης ομορφιάς αρχιτεκτονικό έργο,στόχος της δημιουργίας της ήταν η προστασία της γνώσης,μέσω της διασωσης των βιβλίων.Στις αίθουσες συλλογής και διάθεσης του υλικού υπήρχαν διπλοί τοίχοι και ρολαρισμένα χειρόγραφα και αποθηκευμένα σε τετράγωνες θέσεις κατά μήκος των εσωτερικών τοίχων.Τα περιέχόμενα της βιβλιοθήκης και συγκεκριμένα οι κύλινδροι των παπύρων φυλασσονταν σε κοιλώματα που έμοιαζαν με ντουλάπες,μπορούσαν ωστόσο να γίνουν εύκολα προσπελάσιμες.Η κοιλότητα που υπήρχε μεταξύ των εσωτερικών και εξωτερικών  τειχίων,συνέβαλλε  στην προστασία των παπύρων και από τη μούχλα και τα παράσιτα. 

Στην  Έφεσο,φυλάσσονταν κάπου 12000 και 15000 τόμοι έργων.Η βιβλιοθήκη αυτή ιδρύθηκε ως ηρώο πάνω από τον τάφο του Ρωμαίου γερουσιαστή  Ιούλιου Κέλσου,του γενικού διοικητή της επαρχίας της Ασίας  ,που υπήρξε δεινός λάτρης των βιβλίων,το πρώτο τέταρτο του δεύτερου αιώνα π.Χ..Ο γιος του Κέλσου,Ιούλιος Ακύλας,ξεκίνησε την κατασκευή της βιβλιοθήκης στα 110 π.Χ. και ολοκληρώθηκε από τους διαδόχους του στα 135.Η βιβλιοθήκη αυτή υπήρξε ονομαστή,όχι μόνο για τον πλούτο του περιεχομένου της,αλλά και για την ομορφιά,το μέγεθος και το αρχιτεκτονικό της σχέδιο.Η φωτιά όμως στάθηκε για μια ακόμη φορά η αφορμή για μια ακόμη τραγική απωλεια στον τομέα της γνώσης.Το εσωτερικό της βιβλιοθήκης καταστράφηκε από φωτιά που ξέσπασε κατά τη διάρκεια μιας επίθεσης των Γότθων,στα 262μ.Χ. ενώ η προσοψή της κατέπεσε μετά από ένα δυνατό σεισμό, κατά τον 10 αιώνα.Είναι προφανές ότι όσα ίσχυσαν για τη βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας ίσχυσαν και για τις υπόλοιπες βιβλιοθήκες της αρχαιότητας.Το σημείο όμως στο οποίο πρέπει να σταθούμε είναι ότι τα περιεχόμενα των μεγάλων βιβλιοθηκών της αρχαιότητας δεν έχουν διασωθεί.Πολλοί ερευνητές υποστηρίζουν ότι σήμερα το τεχνολογικό μας επίπεδο δεν είναι παρά ανάλογο ενός αντίστοιχα ανεπτυγμένου πολιτισμού που υπηρχε άλλοτε και πως η κατακτημένη γνώση του σήμερα δεν είναι παρά η επαναφορά της κατακτημένης γνώσης ανθρώπων που έζησαν μερικές χιλιάδες χρόνια πριν.Πολλά από τα βιβλία των μεγάλων αυτών βιβλιοθηκών,περιέχοντα σημαντικότατες γνώσεις,γνώσεις--κλειδιά,χάθηκαν για πάντα εξαιτίας της μιας ή της άλλης καταστροφής.Η επιθυμία της διατήρησης της γνώσης ωστόσο είναι αέναη. Οπως έγραψε ο Πλίνιος:"Turpissima causa<scientie> quodetiamqui  sciunt demonstrare nolunt, tamquam ipsis periturum sit quod tradiderint aliis" που σημαίνει ότι "η αιτία της φτωχής διασποράς της γνώσης που εμπεριέχει τη μεγαλύτερη αισχύνη,είναι όταν αυτοί που την κατέχουν δεν την παρουσιάζουν ανοικτά,νομίζοντας ότι θα χάσουν με το να μοιράζονται με άλλους ανθρώπους"!!

 και 

Δευτέρα 3 Αυγούστου 2026

ΤΟ ΤΡΙΓΩΝΟ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΩΝ --συνέχεια του προηγούμενου.

Ένας από τους πλέον επιφανείς ακαδημαΪκούς που τιμούσαν με την παρουσία τους<<Το Πολιτιστικό Κέντρο Γνώσης>> της Αλεξάνδρειας ήταν ο σπουδαίος μαθηματικός Ευκλείδης(300 π.Χ.) κατά τη διαρκεια της  βασιλείας του Πτολεμαίου του Β.Ο  Ευκλείδης έγραψε 13 βιβλία μαθηματικών ,ως επί το πλείστον Γεωμετρίας.Ο Αρχιμήδης, ο Ήρων, ο Ερατοσθένης(275---195 π.Χ.),ο Αρίσταρχος ο Σάμιος, όλοι όσοι αποτέλεσαν τους φωστήρες της γνώσης στους τομείς των μαθηματικών, της μηχανικής και της Αστρονομίας,έφτασαν στην Αλεξάνδρεια για να μελετήσουν,να ανταλλάξουν απόψεις,να ανακαλύψουν τα σβησμένα σήμερα μυστικά της γνώσης.

Σχεδόν προφητικά μετον τρόπο με τον οποίον λειτουργούν οι βιβλιοθήκες του σήμερα,η βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας διέθετε έναν κατάλογο του συνόλου των έργων που απαντούσαν σε αυτήν.Ήδη κατά τον 3ο π.Χ. αιώνα η βιβλιοθήκη διέθετε σχεδόν 700.000 καταγεγραμμένα χειρόγραφα,ενώ διατηρούσε το δικαίωμα να παράγει ένα αντίγραφο κάθε βιβλίου που διερχόταν των συνόρων της Χώρας.

Ο αρχιβιβλιοθηκάριος είχε πάντοτε στη διάθεσή του έναν πολύ γενναίο προυπολογισμό βασει του οποίου μπορούσε να αγοράζει σε πρωτότυπα ή σε αντιγραφές όλα τα βιβλία.Η βιβλιοθήκη ενθάρρυνε επίσης τις μεταφράσεις.Η πρώτημετάφραση της Παλαιάς Διαθήκης από τα Εβραϊκά στα Ελληνικά πιστεύεται ότι έγινε εκεί,κατά τη διάρκεια του του τρίτου και δεύτερου αιώνα π.Χ.

Η βιβλιοθήκη έγινε "τοσπίτι των επιστημονικών θεωριών και της γραμματείας της εποχής".Ηταν ο τόπος όπου οι άνθρωποι για πρώτη φορά συνέλεξαν ,συστηματικά και τόσο σοβαρά τη γνώση της ανθρωπότητας.Πολλές είναι μάλιστα και οι ιστορίες αλλά και οι φήμες που έχουν ανακύψει σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο συγκεντρώθηκε ο βιβλιογραφικός πλούτος της Μεγάλης αυτής βιβλιοθήκης. Από κάθε καράβι που έμπαινε στο λιμάνι της πόλης έπαιρναν όλα τα βιβλία τα οποία βρίσκονταν σ'αυτό,για καθένα από τα οποία οι πρότεροι κάτοχοι έπαιρναν ένα αντίγραφο.Πιστεύεται μάλιστα πως κάπως έτσι αποκτήθηκαν από τη βιβλιοθήκη τα γνήσια αντίγραφα των έργων των τριών μεγάλων Τραγωδών της αρχαιότητας. Ο Πτολεμαίος ο Γ ακολούθησε μία ακόμη πιο ρηξικέλευθη μέθοδο: έστειλε επιστολές"προς τους αλληλέγγυους του κόσμου",ζητώντας να δανειστεί τα βιβλία τους.

Ο αριθμός των βιβλίων που κατείχε η συγκεκριμένη βιβλιοθήκη δεν έχει ---ακόμη και σήμερα--με ακρίβεια προσδιοριστεί.Ο Δημήτριος οΦαληρεύς αναφέρει ότι ο αριθμός των κυλίνδρων του παπύρου ήταν 200.000,εκφράζοντας την ελπίδα ότι σύντομα θα γίνονταν 500.000. Στην εποχή του Καλλίμαχου είχαν αναφερθεί 490.000 ρολά,ενώ αργότερα ο Αμμιανόςο Μαρκελίνος αναφέρθηκε σε 700.000 ρολά. Ο Ορόσιος από την άλλη πλευρά μιλά για 400.000 παπύρους, ενώ αναφερόμενος στην καύση της βιβλιοθήκης ο Σενέκας έκανε λόγο για 40.000 ρολά.Αλλά στην τελευταία αυτή περίπτωση, σύγχρονοι ερευνητές καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για λάθος...Σ αυτό το σημείο δεν μπορεί κανείς παρά να συμφωνήσει με τα λΤ έργα τα οποίαεγόμενα του Φάρινγκτον,που υποστήριξε ότι"η εγκυκλοπαίδεια των επιστημών που αναπτύχθηκε τότε ήταν, παρά τους περιορισμούς, πέρα από οτιδήποτε άλλο είχε ως τότε υπάρξει. Και έμεινε χωρίς προηγούμενο ως τις μέρες μας(1969)".Τα έργα τα οποία περιείχε δεν ηταν γραμμμένα μόνο στα Ελληνικά ούτε μονο Ελληνικής προέλευσης.Ανάμεσα σε αυτά και η μετάφραση της Παλαιάς Διαθήκης από εβδομήντα διαφορετικούς ανθρώπους,η απόλυτη ταύτιση των μεταφράσεων των οποίων ,έκανε πολλούς να μιλήσουν για θεάρεστο έργο.Στη βιβλιοθήκη απαντούσαν επίσης  Βαβυλωνιακά και περσικά κείμενα αλλά και Βουδιστικές γραφές και ίσως το σύνολο της κατακτημένης ως τότε γνώσης. Η συλλογή του Ιπποκράτη που αποτελείτο από περίπου 70 βιβλία έφτασε και αυτή στη βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας όπου αντιγράφηκε,διορθώθηκε και φυλάχτηκε. Σε εκείνη τη βιβλιοθήκη κρατείτο επίσης τομοναδικό αντίγραφο των αρχαίων νόμων της Ρώμης,που συντάχτηκαν 700 χρόνια π.Χ.

Η Αλεξάνδρεια είχε γίνει κέντρο αναφοράς.Σε αυτήν ανέφεραν όλες τις νέες για την εποχή κατακτήσεις, στους τομείς της Ιατρικής,της Γεωπονίας,της Αστρολογίας και των άλλων επιστημών.Ένας ακόμα λόγος για τον οποίον οι επιστήμονες έφταναν εκεί,ήταν για να ενημερωθούν για όλες τις νέες εξελίξεις στο επιστημονικό τους πεδίο,ή για να αναφέρουν τις προσωπικές τους κατακτήσεις πάνω σαυτό. Σύμφωνα με ιστορικές πηγές ,στην Αλεξάνδρεια ο Ήρων  έγραψε κάποια από τα βιβλία μηχανικής του, μεταξύ των οποίων το πρώτο βιβλίο για τα ρομπότ,τα''αυτόματα" και εκεί ανακάλυψε τη διόπτρα.Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι όλε οι υδραυλικές τεχνολογίες της αρχαιότητας γεννήθηκαν στην Αλεξάνδρεια.

Στους χώρους της βιβλιοθήκης,όπως τονίζει χαρακτηριστικά ο ιστορικός Ελ-Αμπάντι"συνδυάστηκαν για πρώτη φορά οι εμπειρίες της Κλασικής Ελλάδας και της Αρχαίας Μέσης Ανατολής!!Ν.Κ.


, να ανακαλύψουν τα σβη 

ΤΟ ΤΡΙΓΩΝΟ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΩΝ__ΡΩΜΗ--ΑΘΗΝΑ--ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ

 (Πτολεμαίος και Ευμένης.Είναι οι άνθρωποι που άλλαξαν τον ρου της Ιστορίας.Οι άνθρωποι που θεμελίωσαν  τις πρώτες δημόσιες βιβλιοθήκες.Ορισμένοι συγγραφείς αποδίδουν μνεία γιαυτό το σημαντικότατο έργο στον Αιγύπτιο  βασιλιά Οσιμανδουας,και οι άλλοι στον Πεισίστρατο.Το σίγουρο είναι  ότι η ιδέα της συγκέντρωσης της γνώσης όλου του κόσμου σε ένα χώρο υπήρξε όραμα πολλών ανθρώπων,που τελικά λίγοι τόλμησαν και έκαναν πραγματικότητα.).

Άρρηκτα δεμένες με την επιστημονική μελέτη και έρευνα οι βιβλιοθήκες της αρχαιότητας,με βασικότερη όλων εκείνων της Αλεξάνδρειας,αποτελούν σημείο αναφοράς.Συνολικά στην επιστημονική και πολιτιστική ιστορία της ανθρωπότητας

τρεις ήταν οι πόλεις οι οποίες απετέλεσαν τα σημεία συνάντησης ακαδημαΪκών,επιστημόνων και καλλιτεχνών:Η Αθήνα,η Ρώμη και η Αλεξάνδρεια.

Επιστήμονες ,φιλόσοφοι και καλλιτέχνες από κάθε γωνιά του κόσμου προσκαλούνταν ή έφταναν οικειοθελώς για να μελετήσουν και να εμπλουτίσουν τις βιβλιοθήκες με την παρουσία και τη συνεισφοράτους,αλλά και να μελετήσουν  σημαντικά χειρόγραφα.Οι βιβλιοθήκες μετατράπηκαν σε κέντρα της Ελληνιστικής μάθησης και ακαδημαϊκοί έφταναν από κάθε γωνιά της Αυτοκρατορίας  προκειμένου να ανταλλάξουν ιδέες,γνώσεις και απόψεις με σύγχρονούς τους ακαδημαϊκούς και επιστήμονες.Στο σταυροδρόμι τριών Ηπείρων,η Αλεξάνδρεια αποτελούσε το σημείο συνάντησης διακεκριμένων και ονομαστών εκπροσώπων του Αιγυπτιακού,Ελληνικού,Περσικού κια άλλων πολιτισμών. Σεένα τέτοιο κλίμα θεμελιώθηκε και αναπτύχθηκε η πρώτη οικουμενική βιβλιοθήκη στην Ιστορία.Η οποία πολύ σύντομα απέκτησε το χαρακτήρα ενός ερευνητικού κέντρου. Πολλοί θεώρησαν αυτή της τη διάσταση αντίστοιχη με εκέινη του Λυκείου του Αριστοτέλη στην Αθήνα.Που σκοπό του είχε  να συντηρήσει τη συλλεχθείσα από ολη την ανθρωπότητα  γνώση. Ως τα μέσα του πρώτου π.Χ αιώνα,η βιβλιοθήκη είχε κατορθώσει να συγκετρώσει περί το μισό εκατομμύριο χειρόγραφα. Έτσι πριν από2000χρόνια η πόλη που τελούσε υπό την επιρροή της φαραωνικής κουλτούρας και ελληνική διοίκηση,η Αλεξάνδρεια, κατέστη ένα παγκόσμιο πνευματικό και εμπορικό κέντρο, σε ένα πραγματικό χωνευτήρι των μυστηρίων της Ανατολής και της ειστημονικής γνώσης της Δύσης. Η Βιβλιοθήκη που χτίστηκε εκεί τον 4ο π.Χ. αιώνα πέρασε στην ιστορία ως το πρώτο τω κόσμω Πανεπιστημιακό Ίδρυμα. Η αρχαία βιβλιοθήκη της ΑΛΕΞΆΝΡΕΙΑς περικλείει μια τεράστια πνευματική και διανοητική περιπέτεια  για την προώθηση της γνώσης και κατέστη ένα σπουδαίο λίκνο για τη μάθηση και την επιστήμη ,η παγκόσμια επιστημονική και διανοητική Μέκκα. Παρά το γεγονός  ότι η αρχαία Αίγυπτος είχε ονομαστές βιβλιοθήκες πάπυρων ήδη από το 3200π.Χ. και η Αθήνα έιχε μια σπουδαία βιβλιοθήκη κατά τη διάρκεια του 4ου αιώνα π.Χ.,η Αλεξανδριανή βιβλιοθήκη ήταν η μεγάλύτερη της αρχαιότητας.