Δευτέρα 17 Αυγούστου 2026

ΚΡΕΒΑΤΙΑ ΚΑΙ ΣΚΕΠΑΣΜΑΤΑ

Πρώτη χρήση:Άγνωστη τοποθεσία

Πότε:Πάνω από 5000 χρόνια πριν.

Εκτός από ένα πρώιμο δείγμα ενός αποχωρητηρίου ,το ερειπωμένο χωριό  Σκάρα  Μπρε στις Ορκάδες νήσους μας παρέχει τεκμήρια ότι 5000 χρόνια πριν χρησιμοποιούνταν κρεβάτια αρκετά περίπλοκης κατασκευής.Αυτό μας δείχνει ότι η ιδέα προυπήρχε και εξελίχθηκε συν τω χρόνω.

Το ξύλο  σπανίζει στις Ορκάδες ,έτσι λοιπόν οι κάτοικοι των λίθινων σπιτιών χρησιμοποιούσαν την πέτρα,μιας και αποτελούσε το πιο εν αφθονία υλικό,για να δημιοργήσουν  ανυψωμένες "πλατφόρμες ύπνου".Οι πέτρινες βάσεις  των κρεβατιών  χτίζονταν μακριά από τους εξωτερικούς τοίχους(οι οποίοι θα ήταν και οι ψυχρότεροι) και δίπλα σε εσωτερικούς τοίχους.Το υλικό που πιθανότατα χρησιμοποιούσαν ως στρώμα ήταν τα αποξηραμένα βρύα.

Τα κρεβάτια και τα σκεπάσματα συνέχισαν να εξελίσσονται με την πάροδο των αιώνων. Κατά  τη μεσαιωνική περίοδο τα κρεβάτια αποτελούνταν  από κομματια υφάσματος ή χαλιά παραγεμισμένα από φτερά,μαλλί ζώων ή ανθρώπινα μαλλιά για τη δημιουργία κάποιου είδους στρώματος.Την περιοχή του ύπνου περιέβαλλαν κουρτίνες για να αποκλείουν το φως και να παρέχουν μια κάποια ιδιωτικότητα(αν και σε πολλά  φτωχά νοικοκυριά , πολλοί άνθρωποι μοιράζονταν το ίδιο κρεβάτι).Ταξύλινα κρεβάτια περέμεναν ένα είδος πολυτελείας.Από τον 12ο αιώνα και μετά,βρίσκουμε δείγματα κρεβατιών με περίτεχνα σκαλίσματα, που θα είχαν κατασκευαστεί  για τους πιο εύφορους.Τα πρώτα πτυσσόμενα κρεβάτια ανάγονται επίσης στον 12ο αιώνα--αυτά λειτουργούσαν ως κρεβάτια τη νύχτα αλλά,διπλωνοντάςτα,μπορούσαν να τα χρησιμοποιήσουν και ως καναπέδες κατά τη διαρκεια της μέρας,όπως ακριβώς τους σύγχρονους καναπέδες-κρεβάτια.!

 

Κυριακή 16 Αυγούστου 2026

ΜΙΑ ΣΥΝΤΟΜΗ ΙΣΤΟΡΊΑ ΤΟΥ ΑΠΟΧΩΡΗΤΗΡΙΟΥ.

 Το δίλημμα του πώς και πού οι άνθρωποι θα έπρεπε να "πάνεστηντουαλέτα" ανάγεται στην προϊστορία,όταν  μια τρύπα στο έδαφος θα ηταν η πιο κοινή λύση.Εντουτοις κάποιας μορφής αποχωρητήρια υπάρχουν εδώ και πέντε τουλάχιστον χιλιετίες:

**Στις Ορκάδες νήσους ,στο χωριό Σκάρα  Μπρε τηςΛίθινης εποχής,οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν κάτι που έμοιαζε με τουαλέτες ηλικίας 5000 ετών στους πέτρινους τοίχους των σπιτιών,πάνω από σωλήνες απαχέτευσης που οδηγούσαν τις ακαθαρσίες  μακριά από τα κτίρια.

**Από την ίδια περίοδο,στην αρχαία πόλη Μοχεντζο--Ντάρο,στην κοιλάδα του Ινδού ποταμού στο  Πακιστάν,βρέθηκαν σπίτια με παρόμοια διαρρύθμηση:Τρύπες δια μορφωμένες με τούβλα(με υπολείμματα ξύλινων καθισμάτων) πάνω από μια επικλινή επιφάνεια που οδηγούσε σε μια  κοινόχρηστη αποχεύτευση.

** Ένα παλάτι στην Εσνούνα της αρχαίας Μεσοποταμίας είχε κοινόχρηστη τουαλέτα,με έξι ανυψωμένα τούβλινα καθίσματα στη σειρά.

**Τον 17ο αιώνα π.Χ. στο παλάτι της Κνωσού στην Κρήτη,χρησιμοποιήθηκε ένα προηγμένο σύστημα πήλινων δοχείων(σε ένα δωμάτιο με εύκολα καθοριζόμενες γύψινες πλάκες στους τοίχους) συνδεδεμένων με παροχή νερού που κυλούσε σε σωλήνες από τερακότα.

**Μια Αγυπτιακή τουαλέτα του 14ου π.Χ. αιώνα είχε κατασκευαστεί από ασβεστόλιθο,με ένα άνοιγμα σε σχήμα κλειδαρότρυπας τοποθετημένο πάνω από ένα δοχείο που μπορούσε να αφαιρεθεί(και έπρεπε περιοδικά να καθαρίζεται).ένας κοίλος χώρος από κάθε πλευρά του καθίσματος  περιείχε άμμο για να ριπτεται στην τρύπα μετα τη χρήση.

**Η πρώτη γνωστή φορητή τουαλέτα προέρχεται επίσης από την ίδια χρονική περίοδο στην Αίγυπτο: Ένα ξύλινο σκαμνί με ένα μεγάλο άνοιγμα στη μέση, πάνω από ένα πήλινο δοχείο. Βρέθηκε σε τάφο στις Θήβες.


**Στη ΡωμαΪκή Αυτοκρατορία κατασκευάζονταν όλο και πιο περίτεχνες τουαλέτες--ανάμεσά τους και 144 αποχωρητήρια δημόσιας χρήσης μέσα στην ίδια τη Ρώμη,έως το 315 μ.Χ.


**Οι Ρωμαίοι εσήγαγαν και τις πρώτες γνωστές τουαλέτες με χειροκίνητη ρίψη νερού.Ετούτοις οι τουαλέτες τους δεν είχαν πάντοτε εξαιρετική υγιεινή--ένας  εκπληκτικά μεγάλος αριθμός αποχωρητηρίων βρισκόταν  βρισκόταν μέσα στις κουζίνες,δίπλα στους χώρους οπού ετοιμάζονταν τα φαγητά.Αυτό συνέβαινε διότι οι ίδιες δομές χρησιμοποιούνταν τόσο για τα μαγειρικά όσο και για τα ανθρώπινα απορρίμματα.


**Πριν από την ύπαρξη χαρτιού τουαλετας,χρησιμοποιούνταν συχνά βρύα για τον ίδιο σκοπό.Στα  κάστρα και τα μοναστήρια της Δύσης άφηνα συχνά σωρούς από σανό και άχυρο για χρήση στις τουαλέτες!!


χωρητήρια

τ

Παρασκευή 14 Αυγούστου 2026

Ο ΦΑΡΟΣ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ.

Πρώτη κατασκευ'η: Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου 

Πότε:3ος αιώνας π.Χ..

Ο φάρος υπήρξε πιθανότατα μια ελληνική εφεύρεση,παρότι οι Ρωμαίοι τον υιοθέτησαν με ενθουσιασμό και περιέβαλαν την αυτοκρατορία τους με ένα δίκτυο εντυπωσιακών κατασκευών.Σύμφωνα με τον ομηρικό θρύλο,τα εύσημα για την αρχική εφεύρεση Φάρου δίνονται στον Παλαμήδη από την πόλη--κράτος του Ναυπλίου.( ο ίδιος σύμφωνα μετις φήμες, είχε εφεύρει τα μέσα και τα σταθμά).Γνωρίζουμε ακόμη ότι ο αθηναίος Πολιτικός Θεμιστοκλής υπήρξε υπεύθυνος για τη δόμηση ενός φάρου ,με φωτιά στην κορυφή μιας υπερυψωμένης πέτρινης κολώνας,στην είσοδο του Πειραιά,του λιμανιού της Αθήνας τον 5ο π.Χ.αιώνα.Η ανύψωση της φωτιάς σήμαινε ότι φώτιζε την τριγύρω περιοχή πολύ πιο αποδοτικά και μπορούσε να είναι ορατή από πιο μακριά στη θάλασσα.


Ο γνωστότερος αρχαίος φάρος είναι αυτός της Αλεξάνδρειας,ο οποίος μνημονεύεται σαν ένα από τα επτά Θαύματα του κόσμου.Ο Μέγας Αλέξανδρος ίδρυσε την πόλη στον ισθμό απέναντι  από το μικρό νησί Φάρος.Το κενό μεταξύ πόλης και νησιού  καλύφθηκε από ένα μόλο--ένα τεραστιο πέτρινο κυματοθραύστη.Ο μόλος ήταν γνωστός ως το Επταστάδιον ,που σημαίνει επτά στάδια.Το στάδιο ήταν μια μονάδα μήκους που προσέγγιζε τα 180 μέτρα.Αυτό δημιουργούσε ένα τεράστιο εγκολπισμένο λιμάνι για την πόλη.

Την περίοδο μετά τον θάνατο του ΑΛΕΞΆΝΔΡΟΥ,ένας γιγαντιαίος φάρος κατασκευάστηκε στο νησί Οι εργασίες ξεκίνησαν το 280 π.Χ. και το οικοδόμημα ολοκληρώθηκε το 247π.Χ,Ο πύργοςφτιαγμένος από ασβεστόλιθο και με ύψος 106 μέτρων αποτελούνταν από μια ογκώδη τετράγωνη βάση,πάνω στην οποία ένα δέύτερο οκταγωνικό επίπεδο υποστήριζε ένα τελικό κυκλικό επίπεδο στην κορυφή.Το τελευταίο αυτό κομμάτι του πύργου εμπεριείχε μια φλεγόμενη κάμινο,που μπορούσε σύμφωνα με τα λεγόμενα πολλών, να γίνει ορατή  ίσαμε 160 χιλιόμετρα μακριά.Κατά τη διάρκεια της μέρας,ένας γιγαντιαίος καθρέπτης ήταν τοποθετημένος με τέτοιον τρόπο  ώστε να αντανακλά τις ακτίνες του ήλιου έξω στο πέλαγος, για τον ίδιο λόγο.

 Ο σκοπός του φάρου ήταν να οδηγεί τα πλοία με ασφάλεια μέσα στο λιμάνι.Η μεγαλοπρέπειά του, όμως τον καθιστούσε επίσης ένα γιγαντιαίο σύμβολο κύρους που θα γινόταν διασημο σε ολόκληρο τον κόσμο.Το όνομα του φάρου σύντομα κατέληξε να χρησιμοποιείται για τον ίδιο φάρο παρά για το νησί στο οποίο έστεκε. Αρκετές σύγχονες γλώσσες διαθέτουν λέξεις για τους φάρους που προέρχονται από αυτόν: Φάρος στα ελληνικά,faro στα Ιταλικά,phare στα Γαλλικά,far στα Ρουμάνικα ενώ στα ρωσικά η συγγενής λέξη για τον προβολέα είνα fara.


Ο φάρος επιβίωσε ανέπαφος για πάνω από μια χιλιετία.καταστράφηκε από σεισμούς το 956,το 1303 και το 1323μ.Χ.και τα τελευταία απόμεινάρια μετατράπηκαν σε φρούριο στη ίδια τοποθεσία το 1480.Υπάρχει επίσης μια απόκρυφη ιστορία ότι η αρχική καταστροφή συνέβη το 10 αιώνα όταν ένας βυζαντινός κατάσκοπος, έχοντας κερδίσει την εμπιστοσύνη των Αιγυπτίων, πήρε την άδεια να ανασκάψει στο νησί για ένα μυστικό θησαυρό.Φημολογείται ότι οι ανασκαφές διεξήχθησαν με τοση πανουργία,ώστε τα θεμελια του ογκώδους φάρου  υποσκάφτηκαν καταστροφικά.!!

.

Πέμπτη 13 Αυγούστου 2026

ΤΟ ΜΗΧΑΝΙΚΟ ΡΟΛΟΙ.

 Πρώτη εφεύρεση:Κίνα

Πότε :8ος αιώνας μ,Χ.

Μερικές φορές η χαρά της ιστορίας έγκειται στις μικρές λεπτομέρειες ,όπως ας πούμε στα πρωτότυπα ονόματα των εφευρέσεων. Στο πρώτο μηχανικό ρολόι του κόσμου δόθηκε το όνομα"Υδατοκινούμενος σφαιρικός χάρτης των ουρανών Με-την-οπτική -του Πουλιού"

Εφεύρεση ενός βουδιστή μαθηματικού και μοναχού,του Γι  Σινγκ το 725μ.Χ.,αναπτύχθηκε ως αστρονομικό όργανο το οποίο συμπτωματικά λειτουργούσε και ως ρολόι.Παρά το όνομά του δεν ήταν ακριβώς ένα υδάτινο ρολόι(όπου η ποσότητα του νερού χρησιμοποιείται άμεσα για τη μέτρηση του χρόνου).Ωστόσο ,ενεργοποιούνταν με νερό--η ροή του νερού που έπεφτε κινητοποιούσε μια ρόδα που ολοκλήρωνε μια πλήρη περιστροφήσε 24 ώρες.Ο εσωτερικός μηχανισμός ήταν φτιαγμένος από χρυσό και μπρούτζο και περίλάμβανε ένα δίκτυο από ρόδες,άγκιστρα,καρφίτσες,άξονες,κλειδαριές και ράβδους.Ένα κουδούνι χτυπόύσε  αυτόματα κάθε μία ώρα ενώ ένας τυμπανισμός σηματοδοτούσε το κάθε τέταρτο της ώρας.


Ένα άλλο έξοχα ονομασμένο ρολόι ήταν "η κοσμική μηχανή",την οποίαν κατασκεύασε ο κινέζος εφευρέτης  Σου  Σονγκ μεταξύ του 1086μ.Χ. και του 1092 μ.Χ. για έναν αυτοκράτορα της δυναστείας  των Σουνγκ.Και αυτό ήταν ένα μηχανικό αστρονονικό ρολόι,αλλά τεράστιο,καθώς εκτεινόταν σε αρκετούς ορόφους ενός πύργου ύψους άνω των 10 μέτρων.Ήταν φτιαγμένο από μπρούτζο και το ενεργοποιούσε τονερό.Στην κορυφή επάνω σε μια πλατφόρμα,υπήρχε μια σφαίρα που κατέγραφε την κίνηση των πλανητών.Το ρολόι παρέμεινε στη θέση του και σε λειτουργία μέχρι το 1126,όταν καταστράφηκε κατά τη διάρκεια μιας εισβολής των Τατάρων.


Τετάρτη 12 Αυγούστου 2026

ΣΥΝΤΟΜΗ ΚΑΙ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΊΑΣΗ ΤΗς ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ ΜΟΥ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ(ΔΙΟΝ.ΚΟΥΤΣΟΥΒΕΛΗΣ)) ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ-- ΜΟΥΣΙΚΑ--ΨΑΛΤΙΚΑ --ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ).

 1)Δύσκολο να μιλήσει κανείς αναλυτικά για τη διαδρομή του στο χρόνο 65 χρόνια--κάλυψη τριών γενεών--διαφορετικές εποχές--συνθήκες και δυσκολίες.

2)1952--1963:Πρώτα ακούσματα ψαλτικά--μουσικά10 ετών--Φανερωμένη-- μαθητής του Στάθη Χριστοδουλόπουλου(Νία) ψαλτικής.1954---1960 μαθητής 1ου Γυμνασίου Ζακύνθου.Παρακίνηση  του δασκάλου Τάσου ΛΕΥΤΆΚΗ να ασχοληθώ μετην κιθάρα.

3)1961--19163 κατόπιν επιτυχών εξετάσεων εισάγομαι στη Ζωσιμαία Παιδαγωγική Ακαδημία Ιωαννίνων. Εγγραφή μου στο εκεί κρατικό Ωδείο--Τμήμα Βυζαντινής και Ευρωπαϊκής ψαλτικής μουσικής--παράλληλα ασκούμαι στην εκμάθηση της κιθάρας. Εργάζομαι για πρώτη φορά  επαγγελματικά ως κιθαρίστας και τραγουδιστής στα Γιάννενα σε νυχτερινό κέντρο με ΚερκυραΪκή ορχήστρα.

4) Στη διετία των σπουδών μου γίνομαι μέλος της40 μελούς χορωδιας και ορχήστρας του Δήμου Ιωαννιτών,η οποία ανεβάζει τη μουσική όπερα του Βέρντι "νΝαμπούκο"(Ναβουχονόσωρας) η οποία τυχαίνει φοβερής επιτυχίας ανάμεσα του ακροατηρίου 3000 ανθρώπων στο κινημ/θέατρο Ορφέας. 

5)1963--1975:  Ε κπλήρωση στρατιωτικών μου υποχρεώσεων στην Αεροπορία--τοποθέτηση Γ.Ε.Α. ΣΤΟ Οικονομικό Τμήμα. ΔΙΆΡΚΕΙΑ θητείας μου 36 μήνες ,27 στην Αθήνα και 9 στην 115 Π.Μ. ΣΤΟ Ακρωτήρι της Κρήτης. Εκεί δημιουργώ το πρώτο μου μουσικό  συγκρότημα. Ταυτόχρονα ασχολούμαι δουλεύω σε μικροταβέρνες εξασφαλίζοντας το "χαρτζιλίκι μου" που ήταν αρκετά δύσκολο να βρεθεί εκείνη την εποχή στα φτωχόπαιδα όπως ήμου εγώ.

5) Δεκέμβριος 1965 απολύομαι από το στρατό(αεροπορία), Σεπτέμβριο 1966 διορίζομαι δάσκαλος στην ορεινή Κοινότητα των Ορθονιών Ζακύνθου σε μονοθέσιο Σχολείο. Ωστόσο δεν παύω να δουλεύω στις περίφημες ταβέρνες της εποχήςεκεινης:''Τολιμάνι της Καντάδας"--''Ασματική ελιά" -'-'Σταυρός της'' μπόχαλης'' --Στου Βλατσέα στην  Μπόχαλη και αλλού.Παράλληλα ψάλλω στο αριστερό χορό του Αγίου Διονυσίου και ύστερα δεξιό δίπλα στο σπουδαίο χοράρχη Παπαδότο η Μαλλιαρίτση.

Ιστορικήπαρέα κανταδόρων: Μιχάλης Κουτσουβέλης,Γιαννης Μαγγιόρος(Βυθούλκας) Στάμου,Σόλος Ανδρέας, Φουρτούνης Γιάννης. . Λέντζερης,Λάγιος(πατερας),Νίκος Κονιτόπουλος ,Διον.. Ταπίνης, Σπύρος Στρούζας κ.λπ. Αυτοί οι αείμνηστοι μουσικοί και οργανοπαίκτες με διάφορα μουσικά σχήματα περιόδευαν την παραμονή της Πρωτοχρονιάς στην πόλη και τραγουδούσαν τα Ζακυνθινά Κάλαντα. Το1970 έλαβαμέρος κιεγώ σ'αυτο το μοναδικό έθιμο του νησιού μας.

6) Εν τω μεταξύ  στι 21/4/1967 κηρύσσεται στην Ελλάδα η Δικτατορία των συνταγματαρχών Γ.Παπαδόπουλου--Στ.Πατακού και Μακαρέζου .Επί επτά χρόνια  η Ελλάδα διοικείται δικτατορικά με συνέπεια να μην αντέξει  υπό το βάρος των συνεπειών της και νακαταπέσει κατά την εξέγερση του πολυτεχνείου και στην επιστροφή στην ομαλότητα υπό τον Κωνστ.Καραμανλή ο οποίος δια δημοψηφίσματος καταργεί την Βασιλεία και με εκλογές εισαγάγει στην Ελλάδα την Προεδρευομένη Δημοκρατία η οποία ισχύει μεχρι σήμερα.

7)1973καθίσταμαι μόνιμο μέλος της χορωδίας Σαμσαρέλου  οπου το 1974 δώσαμε συναυλία στην Κέρκυρα  η οποία άφησε εποχή. Την ίδια εποχή υπό τη ν εποπτεία του μαεστρου Κώστα ΣΑΜΣΑΡΈΛΟΥ γίνεται μουσικό αφιέρωμα  στο φημισμένο μουσικό Παύλο Καρρερ στην οποία συμμετείχαμε από την χορωδία εγώ ως πρίμος και ο συνάδελφός μου δάσκαλος Στάθης Μπετίνης βαρύτονος ερμηνεύοντας συνοδείά πιανου μερικά εμβληματικά τραγούδια του Καρρέρ. Η βραδιά εκείνη συστάθηκε και τελούσε υπό την  ευγενική χορηγία του κ.Νίκου ΒΑΡΒΙΆΝΗ ΠΡΟΕΔΡΟΥ του μουσειου Σολωμού και Κάλβου και επιφανών Ζακυνθίων.

8)1975--Μ.Δ.Δ.Ε. εισάγομαι κατόπιν εξετάσεων  το Σεπτέμβριο Στο Μαράσλειο Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαιδεύσεως για διετή μετεκπαίδευση  μείζονος διαρκείας και τότε παίρνω μετάθεση για την Αθήνα τοποθετούμενος στο 6ο Δημ.Σχολείο Αργυρούπολης.

.

 9)1985--1995 . Δίνω εξετάσεις για Σχολικός Σύμβουλος και απορρίπτομαι λόγωγραπτών συκοφαντιών απο δασκάλους γείτονες και  πολυ φίλους μου.

Απορρίπτω πρόταση του πύργου Αθηνών  που ο τελευταιος του όροφος δούλευε ως μουσικό κέντρο στο οποίο πήγαιναν προσωπικότητες της εποχής ,ιδίως  πολιτικοί. 

Είχα τότε  φτιάξει ένα μουσικό Τρίο  το οποίο άρεσε στον επιχειρηματία του Πύργου αλλά δεν έγινε ποτέ συμφωνία γιατί σκόνταψε στη φοβερή αρνηση της γυναίκας μου να μην ακολουθήσω επαγγελματικά τη μουσική. Στην Αργυρούλη πια ως εν ενεργεία δάσκαλος ψάλλω αμισθί  στη κεντρική Εκκλησία της Παναγίτσας.

9)Το 1990--91 παρουσιάζω το ΠΛΟΎΤΟ του Αριστοφάνη  και άλλες παράλληλες εκδηλώσεις επί τη λήξει του σχολ. έτους 90-91 με την στ τάξη του 6ου δημ.Σχολείου που δίδασκα.


10)1976 εκδίδουμε με τον αείμνηστο δάσκαλο Βασίλη Βλαχόπουλο δύο βιβλία:"μαθησιακές δυσκολίες των παιδιάν του Δημοτικού  ---και "Ελευθερος  χρόνος του παιδιού(6-12 χρόνων)- έρευνα. Παρακολουθώ και την  ειδική ΑΓΩΓΉ.

11) Από τη δεκαετία του 80 η μουσική για μένα υπήρξε συμπλήρωμα, αυτογνωσία ,ψυχική και πνευματική θεραπεία, καλλιέργεια. Μετά το 1995 μέχρι το 2016αλλάζει                  η Ζακυνθινή Κοινωνία--ο κοινωνικός ιστός διαφοροποιέιται.Δεν ασχολούμαι σχεδό για μία εικοσαετία με τα μουσικά ,πολιτιστικά δρώμενα της Ζακύνθου. Ψάλλω με το φίλο μου τον παιδικό Μαυρία Γιώργο(δασκαλο) σε διάφορες εκκλησίες Βασιλικού,Βανάτου,Ορθονιών, ερασιτεχνικά υπό την έννοια δεν ανελάμβανα Εκκλησία επειδή τακτικά ταξίδευα στην ΑΘΉΝΑ που διαμένουν τα παιδιά μου. 

12) Το 2οι6 κάνω κάποιες εκπμπές στο Σκάι Ζακύθου και από κει αρχίζει η δημιουργία πολλών μουσικών σχηματων που όλα δεν έιχαν μακροημέρευση πλήν του τελευταίου: ''Μουσικοί ρομαντικοί Ζακυνθινοί Κωπηλάτες'' που δημιούργησα με τον μεγάλο βιρτουόζο Θοδωρή Λειβαδά του Παναγιώτη και κρατήθηκε στην επικαιρότητα  μέχρι σήμερα μέσω διαδικτύου(γιου τιούμπ) και της συναυλίας της Ε.Ρ.Α. Ζακύνθου (29/6/2018) 25 ολοκαίνουρια τραγούδια με στιχουργό το Διον. Μπράτη και μουσική επεξεργασία Κουτσουβέλη-- Λειβαδά.

 12) Δυστυχώς κι αυτή η κομπανία  μετά την συναυλία διαλύθηκε το ίδιο βράδυ  από το Λειβαδά και το Γίαννη Κόυτση  επειδή η "κακεντρέχεια" στις μέρες μας ανθίζει και οι περισσότεροι ασχολούμενοι με τη μουσική  έκαναν "θρησκεία τους" το χρήμα και ασχολούνται  με μουσικές προχειρολογίες  με τις οποίες ζουν σήμερα (2026) και είναι ευχαριστημένοι για την ποιότητα που προσφέρουν  τη μουσική σε κάθε είδους επισκέπτη! Φυσικά ζούμε στην εποχή που κυριαρχούν τα τρια Μ.Μ.Μ.  Έτσι εγώ έχω απομακρυνθεί προ πολλού από αυτην την κοινωνική συγκυρία   ελπίζοντας σε καλύτερες μέρες σε όλα τα επίπεδα!!


12


Τρίτη 11 Αυγούστου 2026

ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗ (νιώθετε εξάντληση,πονοκέφαλο,ζαλάδες,σωματική ή ψυχική κατάπτωση ,σας έχουν "ματιάσει"!)

 Με τον όρο "μάτιασμα" ή "κακόμάτι",αναφερόμαστε σε μια ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση ,ότι ένας άνθρωπος μπορεί να επηρεαστεί  αρνητικά από "την κακήν ενέργεια","τη ζήλια'',το "θαυμασμό"ή ακόμα και μια απλή ματιά,ενός άλλου!Τώρα ,το αν υπάρχει ή όχι "κακό μάτι"αποτελεί μια άλλη συζήτηση.Η πίστη "στο κακό μάτι" έχει βαθιές ρίζες στην Ελληνική παράδοση και σύμφωνα με αυτήν δεν ματιάζονται μόνο οι άνθρωποι αλλά και τα φυτά,τα ζώα, υλικά αντικείμενα  ή και περιουσίες!Τα ''ξεματιάσματα" διαφέρουν από τόπο σε τόπο και μεταδίδονται από μια γενιά στην άλλη.Ο "ματιασμένος'' που δέχεται τις ευχές δεν πρέπει να πει "ευχαριστώ'' γιατί το ξεμάτιασμα δεν θα πιάσει! Παρακάτω παραθέτουμε κάποιες ευχές,που σύμφωνα με τη λαική παράδοση,διώχνουν "το  κακό μάτι".Το αν πιάνουν 'η όχι,θα μας το πείτε εσείς που θα τις δοκιμάσετε.Η πεποίθηση ότι υπάρχει "το κακό  μάτι '' ανάγεται στη  Μέση Ανατολή και τη Χαλδαία από την οποία πιθανώς διαδόθηκε στη Ελλάδα,την Ιταλία και τις λοιπές χώρες της Ευρώπης.

1) ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΜΕ ΛΆΔΙ.

Σε ένα μικρό φλιτζάνι του καφέ ή σε ένα πιατάκι,βάζετε δύο δάκτυλα νερό, Σε ένα μπολάκι,ρίχνετε λίγο ελαιόλαδο,συνήθως ρίχνουμε τρεις σταγόνες.ΑΡΧΊΖΕΤΕ ΤΟ ΞΕΜΆΤΙΑΣΜΑ ΛΈΓΟΝΤΑς:<<Εις το όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος δια τον /τηνματιασμενου /ης>>Πράλληλα σταυρώνετε τρεις φορές το φλιτζάνι  ή το πιάτο με το νερό.Στη συνέχεια πρέπει να πείτε μόνο μία από τιςπαρακάτω ευχές:

α)"Ιησούς νικά και όλα τα κακά σκορπά''

β)''Ιησούς Χριστός νικά κι αν είναι μάτι το σκορπά,η κυρά η Παναγιά"

γ)''Άγιοι Ανάργυροι και θαυματουργοί δωρεάν ελαβατε δωρεάν δότε ημίν". Την ώρα που το λέτε αυτό ρίχνετε μια μόνο σταγόνα από το λάδι μέσα στο νερό.Επαναλαμβάνετεδύο φορές ακόμα την ίδια ευχή και ρίχνετε άλλες δύο σταγόνες λάδι στο ποτήρι με το νερό.Αν οι σταγόνες δεν ενωθούν και μείνουν ξεχωριστά,χωρίς να διαλυθούν πάνω στο νερό ,δεν είναι ματιασμένος.Αν όμως οι σταγόνες από το λάδι, όταν πέσουν πάνω στην επιφάνεια του νερού ενωθούν σε μια και απλώσουν στο νερό, τότε ξέρουμε ότι ο άλλος είναι ματιασμένος.Σαυτή την περίπτωση διαβάστε τα παρακάτω λόγια:<<Βασκανίαη περασε και τα δέντρα ξερίζωσε.Βασκανία που υπάγεις και τα δε΄ντρα  ξεριζώνεις.Πάγω στο κεφάλι  του (της),να του(της)  πιω το αίμα . Βασκανία λείψε από το κεφάλι  του(της) και πήγαινε στα μονόκερα,δίκερα ,τρίκερα,τετράκερα,πεντάκερα,εξάκερα,επτάκερα ,οκτάκερα ,εννιάκερα, δεκάκερα εντεκάκερα, δωδεκάκερα,εις το πύρ το εξώτερον το ητοιμασμένο,το μυρισμένο και εις τον Θεόν παραδομένο στ'άγρια βουνά και στ'άκαρπα δέντρα ,έξω το κακό ,έξω το κακό,έξω το κακό"

2) ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΜΕ ΑΛΑΤΙ.

Πότίστε ένα ποτήρι νέρό και βάλτε με το χερι σας μια χούφτα αλάτι (χοντρό ή ψιλό).Ανακατέψτε  λέγοντας την εξής προσευχή:<<ΙησούςΧριστός επέρασε και πάλι ξαναπέρασε.Το ραβδί του ακούμπησε τον όφη και την όφισσα και την κακιά γειτόνισσα.Άγιοι Ανάργυροι θαυματουργοί, Κοσμά και Δαμιανέ ,δωρεά ελάβατε ,δωρεά να δώσετε του(Της) το κακό να σκορπίσετε.Ιησούς Χριστός νικά κι  όλα τα κακά σκορπά,η Κυρά η Παναγιά που σκορπίζει τα κακά>>.Στο τέλος ζητήστε να διαλυθεί το μάτι όπως το αλάτι διαλύετε στο νερό.Χύστε το νερό στην τουαλέτα και πλύντε το ποτήρι αμέσως.

3)ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΗ ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ

Ξεκινάμε μετρώντας από το 1 εως το 9.Συνεχίζουμε με την ευχή:Μάτια που τον(την)ματιάσανε τρία ειναι καλά νατην γιατρέψουν,πατήρ, Υιός, και Άγιο Πνεύμα και του/της όνομα) το κακό,στη γή να σκορπιστεί και την υγειά του να'χει!!

4)ΝΗΣΙΩΤΙΚΟ ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ

Ξεκινάμε λέγοντας:Στο όνομα του/της επαναλαμβάνουμε τρείς φορές την παρακάτω ευχή:Σταυρός στον ουρανό ,σταυρός στη γή,κιαν είναι μάτι να φύγει.Ανάτριχα ήρθε, ανάτριχα  να φύγει.Όση ώρα λεμε την ευχή ,σταυρώνουμε το ματιασμένο. Στο τέλος φυσάμε τρείς φορές!.

5)ΞΕΜΑΤΙΑΣΜΑ ΓΙΑ ΤΑ ΜΙΚΡΑ ΠΑΙΔΙΑ

Με ένα κομμάτι βαμβάκι ,βουτηγμενο στο λάδι από το καντήλι,σταυρώνουμε το μέτωπο του παιδιού που θέλουμε να ξεματιάσουμε.Στη συνέχεια λέμε τα εξής λόγια:Σταυρός ο φύλαξ πάσης της Οικουμένης,σταυρός η Ωραιότης της Εκκλησίας,σταυρός βασιλέων το κραταίωμα,Σταυρός πιστών το στήριγμα,Σταυρός Αγγέλων η δόξα και των δαιμόνων το τραύμα. Εξηγόρασας ημάς εκ της κατάρας του νόμου τω Σταυρώ προσηλωθείς και τη λογχη κεντηθείς την αθανασίαν επήγασας ανθρώποις Σωτήρ ημών Δόξα σοι. 

Το ξεματιασμα γίνεται αφιλοκερδώς!!!

Στην αρχαιότητα η πίστη στο "κακό ματι¨"ήταν ευρύτατα διαδεδομένη και ριζωμένη όχι μόνο στο λαό αλλά και σε πιο ανεπτυγμένα πνεύματα,όπως ο Δημόκριτος,ο Αριστοτέλης, ο Πλούταρχος,ο Βιργίλιος, ο Κικέρων,που παραδέχονταν την βασκανία και προσπάθησαν να την εξηγήσουν και να δώσουν κάποια λογική εξήγηση.Από τότε μέχρι και σήμερα θεωρείται πως το "κακό μάτι" μπορούσε να επηρεάσει τον άνθρωπο,ό,τι είχε προσφιλές ,ακόμα και τα κατοικίδια ζώα.Τα παιδιά επίσης θεωρούνταν ευκολότερα θύματα της βασκανίας.Οι Ρωμαίοι μάλιστα,είχαν τη θεά Cumina για να τα προστατεύει.Στην Ελλάδα και την Τουρκία,πίστευαν πως οι άνθρωποι με γαλανά μάτια, είχαν τη δύναμη να ματιάσουν,εξού και τα φυλχτά-ματάκια και στις όψεις έχουν τη μορφή μπλε ματιών!!


Στην 


""

Δευτέρα 10 Αυγούστου 2026

ΤΟ ΥΔΑΤΙΝΟ ΞΥΠΝΗΤΗΡΙ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ.

Πρώτη εφεύρεση: Ελλάδα 

Πότε:4ος αιώνας π.Χ.

Μερικές φορές  φανταζόμαστε το παρελθόν σαν μια εποχή χωρίς ρολόγια όπου τα πάντα κινούνταν  σε πιο χαλαρούς ρυθμούς.Φυσικά η ζωή δεν ήταν τόσ απλή.Στο πέρασμα του χρόνου,υπήρξαν πολλές περιστάσεις κατά τις οποίες οι άνθρωποι είχαν ανάγκη να βρουν  τρόπους ώστε να αντεπεξέλθουν σε ένα πολυάσχολο πρόγραμμα.Για παράγειγμα ,ο φιλοσοφος Πλάτων(427--347π.Χ.) αναζητούσε έναν τρόπο  για να μπορεί τόσο ο ίδιος όσο και οι μαθητές του να ξυπνούν εγκαίρως για τα μαθηματά τους.Ως αποτέλεσμα ,εφηύρε ο ίδιος το ξυπνητήρι.

Τα απλά υδάτινα ρολόγια--στα οποία οι σταγόνες που πέφτουν σταδιακά εντός ή εκτός ενός δοχείου χρησιμοποιούνται για τη μέτρηση του χρόνου--υπήρχαν στη Βαβυλώνα και την Αίγυπτο απο το 16ο π.Χ.αιώνα.Είναι επίσης πιθανόν παρόμοια ρολόγια να χρησιμοποιούνταν  στην Ινδία και την Κίνα ,από πολύ νωρίς,περίπου το 4000π.Χ..Η καινοτομία στο υδάτινο ρολόι του Πλάτωνα ήταν ότι διέθετε και ένα ξυπνητήρι.Ένα  αγγείο γέμιζε σταδιακά με νερό μέχρι το ύψος ενός σωλήνα που κατέληγε σε ένα χαμηλότερο δοχείο.Ο σωλήνας λειτουργούσε σα σιφόνι,διοχετεύοντας το νερό που ξεχείλιζε στο χαμηλότερο δοχείο.Αυτό ήταν εντελώς κλειστό εκτός από μικρά μερικά ανοίγματα σχεδιασμένα να λειτουργούν 

 ως σφυρίκτρες όταν ο αέρας να διαπερνούσε βίαια--κάτι που συνέβαινε όταν έπεφτε το νερό.Έτσι λοιπόν,οι μαθητές του Πλάτωνα ξυπνούσαν μαζί με το δάσκαλό τους,από ένα έντονο σφυριγμα προερχόμενο απ'αυτό το εντυπωσιακό ξυπνητήρι.

Και άλλα πρώιμα ξυπνητήρια δούλευαν με παρόμοιο τρόπο.Σε ένα απ'αυτά χρησιμοποιούσαν ένα δοχείο που γέμιζε νερό έως ότου βάραινε τόσο ώστε να πέσει σε ένα τραπέζι,προκαλώντας δυνατό θόρυβο. Σε μια άλλη παραλλαγή,χρησιμοποιούσαν ένα κερί που είχε ενσωματωμένη μια μεταλλική μπάλα. Το κερί καιγόταν μεχρις ότου λιώσει γύρω από την μπάλα,με απατέλεσμα  αυτή να πέσει με κρότο σε μεταλλική επιφάνεια.!

 

Κυριακή 9 Αυγούστου 2026

Ο Δαμασκηνός Χάλυβας.

Ένα από τα σπουδαιότερα παραδείγματα της αρχαίας νανοτεχνολογίας είναι ο Δαμασκηνός Χάλυβας,ο οποίος κατασκευαζόταν στη Μέση Ανατολή μεταξύ του 300 και του 1700 μ.Χ..Τα όπλα που φτιάχνονταν από αυτό το ατσάλι ήταν εξαιρετικά σκληρά,αθραυστα και αιχμηρά,σε βαθμό που δεν υπήρξαν όμοιά τους πριν από τη Βιομηχανική  Επανάσταση.Η γνώση της κατασκευής του δαμασκηνού Χάλυβα χάθηκε  μετά τον 18ο αιώνα.Μονο πρόσφατα οι επιστήμονες κατάφεραν να αναλύσουν δείγματα του μεταλλου χρησιμοποιώντας μικροσκόπιο.

Ο κρυσταλλογράφος Πέτερ Πάουφλερ από το Πανεπιστήμιο της Δρέσδης,ανακάλυψε ότι το ατσάλι διέθετε μια μικροδομή γνωστή ως ''νανοσωλήνες καρβιδίου".Πρόκειται για εξαιρετικά σκληρούς σωλήνες ή σύρματα φτιαγμένα από άνθρακα που εκτείνονται στην επιφάνεια του μετάλλου. Η έρευνα  εντόπισε πολυπληθείς ουσίες παρούσες σε μικροσκοπικές ποσότητες στο μέταλλο, οιοποίες προφανώς προκάλεσαν τις χημικές αντιδράσεις που δημιούργησαν αυτούς τουςνανοσωλήνες. Αναμεσά τους υπήρχεφλοιός από το δέντρο Cassia auriculata,χρώμιο, μέρη του φυτού ασκληπιάδα,βανάδιο,μαγνήσιο ,νικέλιο,κοβάλτιο και ορισμένα μη αναγνωρισμένα στοιχεία. Είναι πιθανόν το κρίσιμο συστατικό να ήταν κάποιο από αυτά που δεν ταυτοποιήθηκαν,και το μυστικό του χάλυβα να χάθηκε από τη στιγμή που οι μεταλλωρύχοι εξάντλησαν τις προμήθείες τους.

Έτσι λοιπόν , ενώ η έρευνα του Πάουφλερ μας είχε αποκαλύψει πολλά για τη διαδικασία παραγωγής που οδήγησε στη  δημιουργία του δαμασκηνού  Χάλυβα,εξακολουθούμε να αγνοούμε  πως κατασκευάστηκε και,κατά πάσα πιθανότητα δε θα το μάθουμε ποτέ.

Εάν ψάξετε για άλλες εικόνες,προσοχή στα σύγχρονα μαχαίρια που πωλούνται με εμπορικές επωνυμίες όπως "ατσαλι της Δαμασκού"--πιθανότατα το καλύτερο είναι να παραμείνετε στις μουσειακές απεικονίσεις,οι οποίες προσδιορίζουν το ξίφος ή τα όπλα ως δαμασκηνα!

 


Σάββατο 8 Αυγούστου 2026

Η τύχη των αρχαίων Κειμένων.

 Αν και στην πλειοψηφία τους,καθολικοί και ορθόδοξοι την περίοδο του Μεσαίωνα "φοβούνται" τη ν αρχαία Ελληνική  φιλοσοφία,μερικά φωτισμένα καιτολμηρά μυαλά καταφέρνουν να διασώσουν σημαντικά  κομμάτια του αρχαίου πολιτισμού.

**Ο Μητροπολίτης Καισαρείας Αρέθας αγόρασε και παρήγγειλε να αντιγραφούν πολυάριθμα χειρόγραφα ανάμεσα στα οποία ο Ευκλείδης, ο Πλάτωνας ,ο Λουκιανός,ο Αριστοτέληςο κ.λ.π.

**Τον 10 αιώνα στα σχλεία της Κωνσταντινουπόλεως διδάσκονταν ο Όμηρος,η διαλεκτική ,οι φιλοσοφικές επιστήμες ,η ρητορική , η  αστρονομία.Ο μαθητής άρχιζε μαθαίνοντας τη γραμμάτική,κατόπιν σχολίαζε τους αρχαίους συγγραφείς,καθώς επίσης μάθαινε  στοιχεία της Αρχαίας Ιστορίας,της Γεωγραφίας  και της Μυθολογίας.Διδασκόταν δε πέραν από τον Όμηρο τρεις Τραγωγίες του Αισχύλου,τρεις του Σοφοκλή, τρεις του Ευριπίδη,τρεις κωμωδίες του Αριστοφάνη, έργα του Ησιόδου,του Πίνδαρου και του Θεοκρίτου.

***Στην Καπαδοκία ιερείς ,και μοναχοί μορφώθηκαν με βάση την νεοπλατωνική σκέψη.Ο Μάξιμος ο ομολογητής ήταν βαθύς γνώστης του Αριστοτέλη και έκανε πολλά για να ενισχύσει το νεοπλατωνικό στοιχείο του βυζαντινού μυστικισμού. Επιπλέον ,οι μαθηματικοί Ευτόκιος(6ος αιώνας) και  ο Ισίδωρος ο Μιλήσιος δημοσίευσαν εκ νέου τις μελέτες του Αρχιμήδη.Ο Ιωάννης Τζέτζης(12ος αιώνας) συνέταξε σχολιασμούς στον Όμηρο και τον Ησίοδο, ο Ευστάθιος Θεσσαλονίκης , ο Μάξιμος  Πλανούδης, ο Εμμανουήλ  Μοσχόπουλος, ο Θωμάς Μάγιστρος,ο Δημήτριος Τρικλίνιος ερμήνευσαν Όμηρο,Θεόκριτο , Ευριπίδη, ΑΙσχύλο και Σοφοκλή.Στην Ευρώπη τα Πανεπιστήμια(universitas) ιδρύονται από το 1300 αρχικά  ως εκπαιδευτικά ιδρύματαγια τον ανώτερο κλήρο με πρωτοβουλία του τάγματος των Δομινικανών. Τ α Πανεπιστήμια της Ευρώπης επηρέάστηκαν  από το πνεύμα της Σχολής ΣΑΡΤΡ(Chartres),μια φιλοσοφική και θεολογική σχολή του 11ου και 12ου αιώνα στον καθεδρικό ναό αυτης της γαλλικής πόλης.

Η διδασκαλία σ'αυτή τη σχολή  χαρακτηρίζεται από ένα Ουμανισμό  διαμορφωμένο από την μελέτη των αρχαίων φιλοσόφων  και από την αναζήτηση  μιας σύνθεσης μεταξύ της γνώσης του φυσικού κόσμου και της εξ αποκαλύψεως αλήθειας. Σύνθημα της σχολής είναι η φράση του Honorius d'Autun :"η άγνοια είναι  εξορία για τον άνθρωπο,επιστήμη είναι η πατρίδα του". Όλα τα πανεπιστημονικά ιδρύματα εκείνης της εποχής είχαν το ίδιο πρόγραμμα διδασκαλίας(curriculum) και δίδασκαν στην ίδια γλώσσα ,λατινικά.

Στο Παρίσι οι αντίρροπες δυνάμεις υπέρ και κατά του ελέγχου των πανεπιστημιακών συγκρούονται το έτος1229 σε αιματηρά επεισόδια  σπουδαστών και καθηγητών εφενός και της αστυνομίας αφετέρου.Σε μια συμπλοκή σκοτώνονται  πολλοί σπουδαστές ,με αποτέλεσμα να ξεκινήσει μια μεγάλη απεργία και το Πανεπιστήμιο να διακόψει τη λειτουργία του. Τελικά το 1231 αναγνωρίζεται η ανεξαρτησία του και αρχίζει η εποχή της ελευθερίας στη διδασκαλία και την έρευνα.Ο ρόλος των μοναχών,ως δασκάλων και φυλάκων της γνώσης διήρκησε εκατοντάδες χρόνια και είναι εξαιρετικά σημαντικός, καθώς οδήγησε σταδιακά και αναπόφευκτα στην Αναγέννηση.!Φ.Χ.


Παρασκευή 7 Αυγούστου 2026

Η ΑΡΧΑΙΑ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΚΕΛΣΟΥ.

Αν και επρόκειτο για ένα απαράμιλλης ομορφιάς αρχιτεκτονικό έργο,στόχος της δημιουργίας της ήταν η προστασία της γνώσης,μέσω της διασωσης των βιβλίων.Στις αίθουσες συλλογής και διάθεσης του υλικού υπήρχαν διπλοί τοίχοι και ρολαρισμένα χειρόγραφα και αποθηκευμένα σε τετράγωνες θέσεις κατά μήκος των εσωτερικών τοίχων.Τα περιέχόμενα της βιβλιοθήκης και συγκεκριμένα οι κύλινδροι των παπύρων φυλασσονταν σε κοιλώματα που έμοιαζαν με ντουλάπες,μπορούσαν ωστόσο να γίνουν εύκολα προσπελάσιμες.Η κοιλότητα που υπήρχε μεταξύ των εσωτερικών και εξωτερικών  τειχίων,συνέβαλλε  στην προστασία των παπύρων και από τη μούχλα και τα παράσιτα. 

Στην  Έφεσο,φυλάσσονταν κάπου 12000 και 15000 τόμοι έργων.Η βιβλιοθήκη αυτή ιδρύθηκε ως ηρώο πάνω από τον τάφο του Ρωμαίου γερουσιαστή  Ιούλιου Κέλσου,του γενικού διοικητή της επαρχίας της Ασίας  ,που υπήρξε δεινός λάτρης των βιβλίων,το πρώτο τέταρτο του δεύτερου αιώνα π.Χ..Ο γιος του Κέλσου,Ιούλιος Ακύλας,ξεκίνησε την κατασκευή της βιβλιοθήκης στα 110 π.Χ. και ολοκληρώθηκε από τους διαδόχους του στα 135.Η βιβλιοθήκη αυτή υπήρξε ονομαστή,όχι μόνο για τον πλούτο του περιεχομένου της,αλλά και για την ομορφιά,το μέγεθος και το αρχιτεκτονικό της σχέδιο.Η φωτιά όμως στάθηκε για μια ακόμη φορά η αφορμή για μια ακόμη τραγική απωλεια στον τομέα της γνώσης.Το εσωτερικό της βιβλιοθήκης καταστράφηκε από φωτιά που ξέσπασε κατά τη διάρκεια μιας επίθεσης των Γότθων,στα 262μ.Χ. ενώ η προσοψή της κατέπεσε μετά από ένα δυνατό σεισμό, κατά τον 10 αιώνα.Είναι προφανές ότι όσα ίσχυσαν για τη βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας ίσχυσαν και για τις υπόλοιπες βιβλιοθήκες της αρχαιότητας.Το σημείο όμως στο οποίο πρέπει να σταθούμε είναι ότι τα περιεχόμενα των μεγάλων βιβλιοθηκών της αρχαιότητας δεν έχουν διασωθεί.Πολλοί ερευνητές υποστηρίζουν ότι σήμερα το τεχνολογικό μας επίπεδο δεν είναι παρά ανάλογο ενός αντίστοιχα ανεπτυγμένου πολιτισμού που υπηρχε άλλοτε και πως η κατακτημένη γνώση του σήμερα δεν είναι παρά η επαναφορά της κατακτημένης γνώσης ανθρώπων που έζησαν μερικές χιλιάδες χρόνια πριν.Πολλά από τα βιβλία των μεγάλων αυτών βιβλιοθηκών,περιέχοντα σημαντικότατες γνώσεις,γνώσεις--κλειδιά,χάθηκαν για πάντα εξαιτίας της μιας ή της άλλης καταστροφής.Η επιθυμία της διατήρησης της γνώσης ωστόσο είναι αέναη. Οπως έγραψε ο Πλίνιος:"Turpissima causa<scientie> quodetiamqui  sciunt demonstrare nolunt, tamquam ipsis periturum sit quod tradiderint aliis" που σημαίνει ότι "η αιτία της φτωχής διασποράς της γνώσης που εμπεριέχει τη μεγαλύτερη αισχύνη,είναι όταν αυτοί που την κατέχουν δεν την παρουσιάζουν ανοικτά,νομίζοντας ότι θα χάσουν με το να μοιράζονται με άλλους ανθρώπους"!!

 και 

Δευτέρα 3 Αυγούστου 2026

ΤΟ ΤΡΙΓΩΝΟ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΩΝ --συνέχεια του προηγούμενου.

Ένας από τους πλέον επιφανείς ακαδημαΪκούς που τιμούσαν με την παρουσία τους<<Το Πολιτιστικό Κέντρο Γνώσης>> της Αλεξάνδρειας ήταν ο σπουδαίος μαθηματικός Ευκλείδης(300 π.Χ.) κατά τη διαρκεια της  βασιλείας του Πτολεμαίου του Β.Ο  Ευκλείδης έγραψε 13 βιβλία μαθηματικών ,ως επί το πλείστον Γεωμετρίας.Ο Αρχιμήδης, ο Ήρων, ο Ερατοσθένης(275---195 π.Χ.),ο Αρίσταρχος ο Σάμιος, όλοι όσοι αποτέλεσαν τους φωστήρες της γνώσης στους τομείς των μαθηματικών, της μηχανικής και της Αστρονομίας,έφτασαν στην Αλεξάνδρεια για να μελετήσουν,να ανταλλάξουν απόψεις,να ανακαλύψουν τα σβησμένα σήμερα μυστικά της γνώσης.

Σχεδόν προφητικά μετον τρόπο με τον οποίον λειτουργούν οι βιβλιοθήκες του σήμερα,η βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας διέθετε έναν κατάλογο του συνόλου των έργων που απαντούσαν σε αυτήν.Ήδη κατά τον 3ο π.Χ. αιώνα η βιβλιοθήκη διέθετε σχεδόν 700.000 καταγεγραμμένα χειρόγραφα,ενώ διατηρούσε το δικαίωμα να παράγει ένα αντίγραφο κάθε βιβλίου που διερχόταν των συνόρων της Χώρας.

Ο αρχιβιβλιοθηκάριος είχε πάντοτε στη διάθεσή του έναν πολύ γενναίο προυπολογισμό βασει του οποίου μπορούσε να αγοράζει σε πρωτότυπα ή σε αντιγραφές όλα τα βιβλία.Η βιβλιοθήκη ενθάρρυνε επίσης τις μεταφράσεις.Η πρώτημετάφραση της Παλαιάς Διαθήκης από τα Εβραϊκά στα Ελληνικά πιστεύεται ότι έγινε εκεί,κατά τη διάρκεια του του τρίτου και δεύτερου αιώνα π.Χ.

Η βιβλιοθήκη έγινε "τοσπίτι των επιστημονικών θεωριών και της γραμματείας της εποχής".Ηταν ο τόπος όπου οι άνθρωποι για πρώτη φορά συνέλεξαν ,συστηματικά και τόσο σοβαρά τη γνώση της ανθρωπότητας.Πολλές είναι μάλιστα και οι ιστορίες αλλά και οι φήμες που έχουν ανακύψει σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο συγκεντρώθηκε ο βιβλιογραφικός πλούτος της Μεγάλης αυτής βιβλιοθήκης. Από κάθε καράβι που έμπαινε στο λιμάνι της πόλης έπαιρναν όλα τα βιβλία τα οποία βρίσκονταν σ'αυτό,για καθένα από τα οποία οι πρότεροι κάτοχοι έπαιρναν ένα αντίγραφο.Πιστεύεται μάλιστα πως κάπως έτσι αποκτήθηκαν από τη βιβλιοθήκη τα γνήσια αντίγραφα των έργων των τριών μεγάλων Τραγωδών της αρχαιότητας. Ο Πτολεμαίος ο Γ ακολούθησε μία ακόμη πιο ρηξικέλευθη μέθοδο: έστειλε επιστολές"προς τους αλληλέγγυους του κόσμου",ζητώντας να δανειστεί τα βιβλία τους.

Ο αριθμός των βιβλίων που κατείχε η συγκεκριμένη βιβλιοθήκη δεν έχει ---ακόμη και σήμερα--με ακρίβεια προσδιοριστεί.Ο Δημήτριος οΦαληρεύς αναφέρει ότι ο αριθμός των κυλίνδρων του παπύρου ήταν 200.000,εκφράζοντας την ελπίδα ότι σύντομα θα γίνονταν 500.000. Στην εποχή του Καλλίμαχου είχαν αναφερθεί 490.000 ρολά,ενώ αργότερα ο Αμμιανόςο Μαρκελίνος αναφέρθηκε σε 700.000 ρολά. Ο Ορόσιος από την άλλη πλευρά μιλά για 400.000 παπύρους, ενώ αναφερόμενος στην καύση της βιβλιοθήκης ο Σενέκας έκανε λόγο για 40.000 ρολά.Αλλά στην τελευταία αυτή περίπτωση, σύγχρονοι ερευνητές καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για λάθος...Σ αυτό το σημείο δεν μπορεί κανείς παρά να συμφωνήσει με τα λΤ έργα τα οποίαεγόμενα του Φάρινγκτον,που υποστήριξε ότι"η εγκυκλοπαίδεια των επιστημών που αναπτύχθηκε τότε ήταν, παρά τους περιορισμούς, πέρα από οτιδήποτε άλλο είχε ως τότε υπάρξει. Και έμεινε χωρίς προηγούμενο ως τις μέρες μας(1969)".Τα έργα τα οποία περιείχε δεν ηταν γραμμμένα μόνο στα Ελληνικά ούτε μονο Ελληνικής προέλευσης.Ανάμεσα σε αυτά και η μετάφραση της Παλαιάς Διαθήκης από εβδομήντα διαφορετικούς ανθρώπους,η απόλυτη ταύτιση των μεταφράσεων των οποίων ,έκανε πολλούς να μιλήσουν για θεάρεστο έργο.Στη βιβλιοθήκη απαντούσαν επίσης  Βαβυλωνιακά και περσικά κείμενα αλλά και Βουδιστικές γραφές και ίσως το σύνολο της κατακτημένης ως τότε γνώσης. Η συλλογή του Ιπποκράτη που αποτελείτο από περίπου 70 βιβλία έφτασε και αυτή στη βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας όπου αντιγράφηκε,διορθώθηκε και φυλάχτηκε. Σε εκείνη τη βιβλιοθήκη κρατείτο επίσης τομοναδικό αντίγραφο των αρχαίων νόμων της Ρώμης,που συντάχτηκαν 700 χρόνια π.Χ.

Η Αλεξάνδρεια είχε γίνει κέντρο αναφοράς.Σε αυτήν ανέφεραν όλες τις νέες για την εποχή κατακτήσεις, στους τομείς της Ιατρικής,της Γεωπονίας,της Αστρολογίας και των άλλων επιστημών.Ένας ακόμα λόγος για τον οποίον οι επιστήμονες έφταναν εκεί,ήταν για να ενημερωθούν για όλες τις νέες εξελίξεις στο επιστημονικό τους πεδίο,ή για να αναφέρουν τις προσωπικές τους κατακτήσεις πάνω σαυτό. Σύμφωνα με ιστορικές πηγές ,στην Αλεξάνδρεια ο Ήρων  έγραψε κάποια από τα βιβλία μηχανικής του, μεταξύ των οποίων το πρώτο βιβλίο για τα ρομπότ,τα''αυτόματα" και εκεί ανακάλυψε τη διόπτρα.Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι όλε οι υδραυλικές τεχνολογίες της αρχαιότητας γεννήθηκαν στην Αλεξάνδρεια.

Στους χώρους της βιβλιοθήκης,όπως τονίζει χαρακτηριστικά ο ιστορικός Ελ-Αμπάντι"συνδυάστηκαν για πρώτη φορά οι εμπειρίες της Κλασικής Ελλάδας και της Αρχαίας Μέσης Ανατολής!!Ν.Κ.


, να ανακαλύψουν τα σβη 

ΤΟ ΤΡΙΓΩΝΟ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΩΝ__ΡΩΜΗ--ΑΘΗΝΑ--ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ

 (Πτολεμαίος και Ευμένης.Είναι οι άνθρωποι που άλλαξαν τον ρου της Ιστορίας.Οι άνθρωποι που θεμελίωσαν  τις πρώτες δημόσιες βιβλιοθήκες.Ορισμένοι συγγραφείς αποδίδουν μνεία γιαυτό το σημαντικότατο έργο στον Αιγύπτιο  βασιλιά Οσιμανδουας,και οι άλλοι στον Πεισίστρατο.Το σίγουρο είναι  ότι η ιδέα της συγκέντρωσης της γνώσης όλου του κόσμου σε ένα χώρο υπήρξε όραμα πολλών ανθρώπων,που τελικά λίγοι τόλμησαν και έκαναν πραγματικότητα.).

Άρρηκτα δεμένες με την επιστημονική μελέτη και έρευνα οι βιβλιοθήκες της αρχαιότητας,με βασικότερη όλων εκείνων της Αλεξάνδρειας,αποτελούν σημείο αναφοράς.Συνολικά στην επιστημονική και πολιτιστική ιστορία της ανθρωπότητας

τρεις ήταν οι πόλεις οι οποίες απετέλεσαν τα σημεία συνάντησης ακαδημαΪκών,επιστημόνων και καλλιτεχνών:Η Αθήνα,η Ρώμη και η Αλεξάνδρεια.

Επιστήμονες ,φιλόσοφοι και καλλιτέχνες από κάθε γωνιά του κόσμου προσκαλούνταν ή έφταναν οικειοθελώς για να μελετήσουν και να εμπλουτίσουν τις βιβλιοθήκες με την παρουσία και τη συνεισφοράτους,αλλά και να μελετήσουν  σημαντικά χειρόγραφα.Οι βιβλιοθήκες μετατράπηκαν σε κέντρα της Ελληνιστικής μάθησης και ακαδημαϊκοί έφταναν από κάθε γωνιά της Αυτοκρατορίας  προκειμένου να ανταλλάξουν ιδέες,γνώσεις και απόψεις με σύγχρονούς τους ακαδημαϊκούς και επιστήμονες.Στο σταυροδρόμι τριών Ηπείρων,η Αλεξάνδρεια αποτελούσε το σημείο συνάντησης διακεκριμένων και ονομαστών εκπροσώπων του Αιγυπτιακού,Ελληνικού,Περσικού κια άλλων πολιτισμών. Σεένα τέτοιο κλίμα θεμελιώθηκε και αναπτύχθηκε η πρώτη οικουμενική βιβλιοθήκη στην Ιστορία.Η οποία πολύ σύντομα απέκτησε το χαρακτήρα ενός ερευνητικού κέντρου. Πολλοί θεώρησαν αυτή της τη διάσταση αντίστοιχη με εκέινη του Λυκείου του Αριστοτέλη στην Αθήνα.Που σκοπό του είχε  να συντηρήσει τη συλλεχθείσα από ολη την ανθρωπότητα  γνώση. Ως τα μέσα του πρώτου π.Χ αιώνα,η βιβλιοθήκη είχε κατορθώσει να συγκετρώσει περί το μισό εκατομμύριο χειρόγραφα. Έτσι πριν από2000χρόνια η πόλη που τελούσε υπό την επιρροή της φαραωνικής κουλτούρας και ελληνική διοίκηση,η Αλεξάνδρεια, κατέστη ένα παγκόσμιο πνευματικό και εμπορικό κέντρο, σε ένα πραγματικό χωνευτήρι των μυστηρίων της Ανατολής και της ειστημονικής γνώσης της Δύσης. Η Βιβλιοθήκη που χτίστηκε εκεί τον 4ο π.Χ. αιώνα πέρασε στην ιστορία ως το πρώτο τω κόσμω Πανεπιστημιακό Ίδρυμα. Η αρχαία βιβλιοθήκη της ΑΛΕΞΆΝΡΕΙΑς περικλείει μια τεράστια πνευματική και διανοητική περιπέτεια  για την προώθηση της γνώσης και κατέστη ένα σπουδαίο λίκνο για τη μάθηση και την επιστήμη ,η παγκόσμια επιστημονική και διανοητική Μέκκα. Παρά το γεγονός  ότι η αρχαία Αίγυπτος είχε ονομαστές βιβλιοθήκες πάπυρων ήδη από το 3200π.Χ. και η Αθήνα έιχε μια σπουδαία βιβλιοθήκη κατά τη διάρκεια του 4ου αιώνα π.Χ.,η Αλεξανδριανή βιβλιοθήκη ήταν η μεγάλύτερη της αρχαιότητας.



Κυριακή 2 Αυγούστου 2026

ΑΡΧΑΙΕΣ ΡΩΜΑϊΚΕΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ.

Η πρώτη δημόσιας χρησης βιβλιοθήκη της Ρώμης ιδρύθηκε από τον Ασίνιο τον Πόλλιο και βρισκόταν στο Atrium Libertatis.Ο Ιούλιος Καίσαρας,ο οποίος έμελλε να είναι εκείνος ο οποίος έδωσε το σοβαρότερο πλήγμα στη γνώση, στηνπαγκόσμια ιστορία της,έίχε σχεδιάσει την ανάπτυξη  μιας  Ελληνο-λατινικής βιβλιοθήκης  και είχε δώσει εντολή στο Βάρρο να μελετήσει την ιδρυσή της.Όμως τον πρόλαβε ο θάνατος.

Η Δημιουργία της βιβλιοθήκης του Πόλλιου ακολουθήθηκε από εκείνη του Αυγούστου,στο ναό του Απόλλωνα στο λόφο του Παλατίνου,ενώ σημαντική ήταν και η Οκταβιανή βιβλιοθήκη η οποία πήρε το όνομά τηςαπό την αδελφήτου Αυγούστου.Υπήρχαν επίσης βιβλιοθήκες στο Καπιτώλιο,στο ναό της Ειρήνης,η ιδρυθείσα από τον   Βεσπασιανό μέσα στο παλάτι του Τιβερίου,δίπλα στη πολύ διάσημη ουλπιανή βιβλιοθήκη.Πολύ συχνό φαινόμενο αποτελούσαν και στην αρχαία Ρώμη οι προσωπικές βιβλιοθήκες επιφανών πολιτών.Οι πρώτες βιβλιοθήκες της Ρώμης ήταν ιδιωτικές.Ο ζήλος του Κικέρωνα,του Αττικού,,του Βάρρου και άλλων ήταν ακόρεστος και κάποιες φορές υπερβολικός. Η βιβλιοθήκη του Λούκουλλου υπήρξε εκτεταμένη,και η ιδιαιτερότητά της έγκειτο στο γεγονός ότι ο δημιουργός της είχε επιτρέψει τη δημόσια πρόσβαση στα περιεχόμενά της!! 

Η  

ΑΡΧΑΙΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ---ΑΡΧΑΙΕΣ ΡΩΜΑϊΚΕΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ.

 Οι βασικότερες αρχαιοελληνικές βιβλιοθήκες που έχει καταγράψει η Ιστορία,πέραν από εκείνη της Αλεξάνδρειας αλλά και πολλών άλλων που είχαν Ελληνική μητρότητα,ήταν αυτή που Ίδρυσε ο Πεισίστρατος και η οποία αναφέρεται από κάποιες πηγές ως η πρώτη δημόσια βιβλιοθήκη  και αυτή που ίδρυσε ο Πολυκράτης,ο τύραννος της Σάμου.Στην αρχαία Ελλάδα υπήρχαν ωστόσο και συλλέκτες βιβλίων που έχουν μείνει στην Ιστορία για τον πλούτο των συλλογών τους.Μεταξύ αυτών ξεχωρίζουν ο Νικοκράτης από την Κύπρο,ο Ευκλείδης ο Άρχων, ο Ευριπίδης,ο Ευρύδημος και ο Αριστοτέλης!

ΤΟ ΤΡΙΓΩΝΟ ΤΟΥ ΔΡΑΚΟΝΤΑ.

΄Εχουν γραφεί πολλά περιστατικά τα οποία συνοδεύονται και ανάλογες θεωρίες για το Τρίγωνο των Βερμούδων.Η συγκεκριμένη περιοχή βρίσκεται ανάμεσα στα Στενά της Φλόριντα και τις Κάτω Αντίλλες.

Ένα λιγότερο γνωστό ''Τρίγωνο" που έχει επαφή μετην Twilight Zone,βρίσκεται στην άλλη άκρη του κόσμου και ονομάζεται ''Τρίγωνο του Δράκοντα''. Εκτείνεται μεταξύ της Δυτικής Ιαπωνίας, βόρεια του Τόκιο,περνάει από τα νησιά Μπονίν και φθάνει μέχρι το Γκουάμ δυτικά της ΤαΪβάν.Το Τρίγωνο του Δράκοντα συνοδεύουν ιστορίες για χαμένα πλοία, αεροσκάφη, καθώς και ανφάνιση πλοίων--φαντασμάτων!

Οι δύοπεριοχές παρουσιάζουν κοινά χαρακτηριστικά.Τίς πλήττουν σειχνοί σεισμοί και ακραία καιρικά φαινόμενα,ανεξήγητες εξαφανίσεις πλοίων και αεροσκαφών κι επανεμφανίσειςκ.λ.π..Στους παλιούς μύθους των Ιαπώνων αναφέρονται πολλά αναξήγητα φαινόμενα ,για τα οποία υπεύθυνοι θεωρούνται Δράκοντες.

Μεχρι το τέλος τηςδεκαετίας του 60,τα δυτικά Μ.Μ.Ε  δεν έίχαν ασχοληθεί καθόλου με το Τρίγωνο του Δράκοντα, παρά το γεγονός ότι συχνά στον ιαπωνικό τύπο αναφέρονταν ανεξήγητα και παράδοξα φαινόμενα.Το Ιαπωνικό Τρίγωνο του Δράκοντα ανήκει στην κατηγορία  των ανεξήγητων φαινομένων και αποτελεί πρόκληση για τους ερευνητές του παράδοξου.

,αεροσκάφη

Κυριακή 26 Ιουλίου 2026

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΚΑΡΝΑΒΑΛΙΟΥ ΣΤΗ ΖΑΚΥΝΘΟ.

1)Οι γιορτές των καρναβαλικών δρώμενων ήρθαν στη Ζάκυνθο επί Ενετοκρατίας.Αρχικά το ''προσωπιδοφορείν" επιτρεπόταν σε όλη τη διάρκεια του έτους,αλλά εξαιτίας κάποιων σκανδάλων απαγορεύτηκε αυστηρά και περιορίστηκε από την επομένη των Θεοφανείων μέχρι την Κυριακή της Τυρινής.Η Ιόνιος Πολιτεία εξαιτίας των οργίων που γίνονταν κατά τη διάρκεια των ΑΠΟΚΡΕΩ,τις περιόρισε στις δύο τελευταίες Εβδομάδες. Μετά την Ένωση(1864) προστέθηκε μια ακόμα εβδομάδα του ΑΣΩΤΟΥ.  Έτσι το καρνα βάλι μέχρι σήμερα διαρκεί 15 ημέρες που ορίζονται ανάμεσα στις Κυριακές του Ασώτου(γουρουνοκυριακή)  Απόκρεω και Τυρινής.

2)Όλοι και όλες περίμεναν κάθε χρόνο τα καρναβάλια αυτά με ανυπομονησία και κάνανε τη σχετική προετοιμασία γιατί ήταν η σπουδαιότερή τους διασκέδαση τους.

3)Καθημερινά τα κουρεία και τα κομμωτήρια έίχαν μεγάλη κίνηση και πελατεία.


Ονομαστά Κουρεία:Γιαννη Πατρίκιου(πλατεία Αγίου Μάρκου), η Βιβή του Τριαντάφυλλου-Σπύρος Ντόζης--Θανάσης Πολυκαλάς--Ανδρέας Σόλος --Σπύρος Μισοπούλης--Πιέρος Πανταζής( κοντά στα μακελειά) -του Μαράκη (στα Τσαρουχαρεϊκα) --του Πομπέου(στον Άγιο Παύλο) -- Νιόνιος Μπαχάς(στ'αηγιαννιού το καντούνι) Πόπος Ζαμπάζας (στη πλατεία Ρούγα) --Πηγή Γράβαρη και άλλα.

Ανάλογη και η κίνηση στα Εμποροραφεία ,μοδιστράδικα,κ.λπ.

4)Η διαστρωματωμένη κοινωνία εκείνης της εποχής στις καραναβαλικές εκδηλώσεις λειτουργούσε ως εξής:Υπήρχαν δύο μεγάλα καζίνα(αίθουσες μεγάλες και πολυτελείς διακοσμημένες,τις αποκαλούσαν και λέσχες(Το πάνω καζίνο--το Ρωμιάνικο που ιδρύθηκε το 1839 με το όνομα ''Λεσχη ο Ζάκυνθος" και το κάτω Καζίνο,το Λουμπαρδιανό που ιδρύθηκε το 1842 με το όνομα"συλλογος Λομβάρδος".

5)Όσοι πήγαιναν να δισκεδάσουν στα καζίνα, θα έπρεπε να είναι συνδρομητές και άψογα ντυμέμοι,με σκούρο  κουστούμι ή σμόκιν,παπιγιόν και λούστρινα παπούτσια. 

Το πρόγραμμα της ορχήστρας ήταν απάντα αναρτημένο,θυμάται ο Κοριατόπουλος: Βαλς,μποστόν,πόλκα ,μαζούρκα,λανσιέρηδες, κανδρίλιες κλ.π.

 Συνήθως Σύλλογοι,Συντεχνίες,Δημόσιοι Υπάλληλοι στα μεγάλα αυτά Καζίνα τελούσαν τους χορούς τους. Η  δράση των λεσχών αυτών άρχισε  από τους Δημοκρατικούς Γάλλους και με το πέρασμα των χρόνων μετεβλήθηκαν τα καζίνα σε κέντρα φιλολογικά ,πολιτικά και χαρτοπαικτικά.

6)Οι μη εγγεγραμμένοι στις Λέσχες (καζίνα) άνθρωποι του λαού διασκέδαζαν στις λεγόμενες "Καβαλκίνες" δηλαδή σε μεγάλες αίθουσες  τροποποιημένες κατάλληλα και στολισμένες αποκριατικα  με υπέροχες ορχήστρες,μπουφέδες  και ποτά αλλά και τραπέζια με μεζέδες. Τέτοιες καβαλκίνες ο Ντίνος ΘΕΟΔΌΣΗς θυμάται τημεγάλη αίθουσα του Μαρτινέγκειου Ιδρύματος στην Πλατεί Ρούγα,μια άλλη στην οδό ΦΩΣΚΌΛΟΥ  και μια Τρίτη δίπλα στην Εκκλησία των Αγίων Πάντων. Επίσης στον Άμμο, στον Άγιο Λάζαρο ,Αγία Τριάδα.  Στις καβαλκίνες καιστα καζίνα οι ορχήστρες  ήταν  Ζακυνθινές στις οποίες έπαιζαν  σπουδαίοι οργανοπαίκτες όπως:  Πιέρος Πανταζής--Ανδρέας Σόλος--Μιχάλης Κουτσουβέλης,--Σπύρος Τρούσσας--Γιάννης Βίτσος--Ανδρέας Μπιτσιμπάς --ο Παγής με τη θυγατέρα του βιολί,--Γιάγκος Μπαμπαλής--τη Γκουστότση στο πιάνο και τον πατέρα της με τη  μάντολα κ.λ.π.


7)Μετά το σεισμό του 1953 άρχισαν οι αποκριάτικοι χοροί πρώτα μέσα σε τολ στους οικισμούς ΞΙφίτα και Παναγούλας στη συνέχεια σε διάφορες διασκευασμένες αίθουσες όπως του Γελαδά-- στο ΑΚΡΟΠΟΛ και στο ισόγειο του ξενοδοχείου Φοίνιξ,του Μπονίκου.

Όταν κατασκευάστηκε και τελειοποιήθηκε το Πνευματικό Κέντρο  άρχισαν να γίνονται στην ευρύχωρη αιθούσάτου κάθε χρόνο καρναβαλικές εκδηλώσεις και χοροεσπερίδες.

8) Ένα από τα καρναβαλίσια έθιμα  ήταν "οι Ομιλίες" πρόκειται για υπαίθριες λαΪκές παραστάσεις που δίνανε οι ποπολάροιστις πλατείες ή και στα σταυροδρόμια του χωριού και της Χώρας. Στήνανε λοιπόν ένα πάρκο και ανεβάζανε έργα  λαϊκης κυρίως τέχνης. την εκτέλεση ανελάμβαναν μόνο άνδρες με μάσκες . Στην αρχή  έπαιζαν  έργα Κρητικά  "θυσία του ΑΒΡΆΑΜ" και άλλα. Όμως και αρκετοί Ζακυνθινοί λαΪκοι καλλιτέχνες έγραφαν αρκετές  Ομιλίες ,ενδεικτικά αναφέρω   κάμποσες:" Γαιδουροκαβάλα" , "ο Χάσης ". ''Χρυσομαλλούσα" "Μυρτίλος και Δάφνη" "Γάμος του Κοντογιαννάκη" Ο " κρίνος και η Ανθία" '' μπαμπακούλας" "πορδόχορτος ''Σπετσιέρηδες" και άλλες πολλές.

9)Σήμερα οι καρναβαλικές εκδηλώσεις κλείνουν με τη μεγάλη παρέλαση  του καρναβάλου και την κηδεία του συνήθως το Σαββατο της Τυρινής γίνεται  με μεγαλοπρέπεια  'Ο  ΒΕΝΕΤΣΑΝΙΚΟς ΓΑΜΟς.

Οι  Απόκριες  έπαυαν την Κυριακή  της Τυρινής.Στις 6μ.μ. σήμαινε η μεγάλη καμπάνα του καμπαναριού των Αγίων Πάντων,ενώ συγχρόνως στα σιδερένια  κάγκελα  του μπαλκονιού κρεμούσαν ένα παράξενο στεφάνι φτιαγμένο από λίγα μάτσα μαρούλι,σκόρδο,κρεμμύδια και ρουμάνες δηλωτικά της έναρξης της νηστείας της Μεγάλης Σαρακοστής! Τα μεσάνυχτα ακριβώς της τυρινής τέλειωνε η περίοδος των καρναβαλιών και τα μεγαλύτερα καμπαναριά της πόλης  χτυπούσαν πένθιμα: Ο Διονύσης Ρώμας θυμαται:Το ''κλουβάτο σήμασμα'' το ''Αμυγδαλάτο'',Το''χήρεμα" Το 'κομμάτι'' Το ΄΄τεμποσπαλιάτο" Το ''κουτσό" κ.α.!


 

Σάββατο 25 Ιουλίου 2026

ΤΟ ΣΕΙΣΜΟΣΚΟΠΙΟ ΤΟΥ ΤΣΑΝΓΚ

Πρώτη χρήση:Κίνα.

Πότε:2ος αιώνας μ.Χ..

Το σεισμόμετρο (ή σεισμογράφος) είναι ένα επιστημονικό όργανο μέτρησης σεισμών σε μεγάλες αποστάσεις καθώς και ηφαιστιακής δραστηριότητας, μέσω των ελάχιστων δονήσεων του εδάφους που προκαλούν.Είναι αξιοσημείωτο ότι το πρώτο σεισμόμετρο εφευρέθηκε σχεδόν 2000 χρόνια πριν στην Κίνα.Είναι γνωστό ως το σεισμοσκόπιο του Τσανγκ  Χενγκ. Ο εφευρέτης του,Τσανγκ  Χενγκ,θεωρούσε ότι η κύρια αιτία των σεισμών ήταν η χαοτική κίνηση του αέρα, προβάλλοντας τη θεωρία ότι:

....υπό τον όρο ότι(οαέρας) δεν αναδεύεται αλλά ελλοχεύει σε έναν κενό χώρο,αναπαύεται αθώα,χωρίς να προκαλεί πρόβλημα στα αντικείμενα ολόγυρά του.Όμως ,οποιαδήποτε εξωγενής αιτία πέσει πάνω του,τον διεγείρει ή τον συμπιέζει οδηγώντας τον σε μια στενωπό...και όταν η ευκαιρία διαφυγής αποκόβεται,τότε ,"με βαθύ μουρμουρητό του Βουνού βρυχάται γύρω από τους φραγμούς του",τους οποίους έπειτα από μεγάλο σφυροκόπημα ξεκολλάει και εκτοξεύειψηλά,με όλο και μεγαλύτερη αγριότητα οσο δυνατότερα είναι τα εμπόδια είναι τα εμπόδια που συναντά...

Στη συσκευή του Τσανγκ,οι σεισμικές δονήσεις της γής προκαλούσαν την πτώση μιας μπρούτζινης μπάλας μέσα από έναν από τους συνολικά οκτώ  σωλήνες(που είχαν το σχήμα δρακοκεφαλών).Από τον σωλήνα η μπάλα έπεφτε στο ανοικτό στόμα ενός μεταλλικού φρύνου,η θέση του οποίου υποδείκνυε την κατευθυνση του σεισμικού κύματος.Δεν γνωρίζουμε ακριβώς πως λειτουργούσε η συσκευή. Με βεβαιότητα μπορούμε να πούμε ότι οι οκτώ κινητοί βραχίονες ανασήκωναν έναν μεντεσέ μέσω μιας μανιβέλας και ενός μοχλού τα οποία απελευθέρωναν την μπάλα.Από ό,τι φαίνεται,η συσκευή εμπεριείχε επίσης ένα εκκρεμές που κρεμόταν από μια μπάρα.Αυτό υποδηλώνει ότι η κινητήριος δύναμη ήταν η αδράνεια--μια ελάχιστη κίνηση στο εκκρεμές πιθανόν να πυροδοτούσε την κίνηση που μετατρεπόταν σε μικρή ισχύ πάνω στο σωστό μοχλό.

Μολαταύτα,δεν υπάρχουν ξεκάθαρα ιστορικά αρχεία ή εναπομείναντα δείγματα,οπότε οι σύγχρονες απόπειρες ανακατασκευής του εμπεριέχουν έναν υπολογίσιμο βαθμό εικασιών και ερμηνειών  των ελάχιστων αναφορών που έχουν βρεθεί σε κείμενα της εποχής σχετικά με τη συσκευή.Παρ'όλα αυτά,φαίνεται ξεκάθαρα ότι το σεισμοσκόπιο του Τσανγκ όντως χρησιμοποιούσε παρόμοια τεχνολογία με αυτή των πρώτων σύγχρονων σεισμογράφων.Μετά τον θάνατο του Τσανγκ,δεν ήταν παρά το 1783 όταν ένας Ιταλός επιστήμονας ονόματι Σκιανταρέλι ανέπτυξε έναν απλό σεισμογράφο,για χρήση στις μετρήσεις ενός μεγάλου σεισμού στην Καλαβρία!!



ΤΣΑΝΓΚ ΧΕΝΓΚ, ο Κινέζος ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ.

Αξίζει να αφιερώσουμε λίγο χρόνο για να εξυμνήσουμε τη ζωή του Τσανγκ  Χενγκ(78--139 μ.Χ.),οι γνώσεις του οποίου σε μια τεράστια γκάμα αντικειμένων-- συμπεριλαμβανομένων των μαθηματικών ,της φυσικής,της μηχανικής,της χαρτογραφίας,της τέχνης και της ποίησης--οδήγησαν στην περιγραφή  του ως "ο Λεονάρντο ντα Βίντσι της αρχαίας Κίνας'' Ξεκίνησε ως κατώτερος δημόσιος υπάλληλος,αλλά ανήλθε για να γίνει Αρχι-Αστρονόμος και Ανακτορικός ακόλουθος στην αυτοκρακορική αυλή. Εκτός από το σεισμοσκόπιό του ,εφηύρε έναν υδροκίνητο αστρολάβο(ένα τριδιάστατο μοντέλο του ηλιακού συστήματος),προχώρησε σε βελτιωμένες εκτιμήσεις για τον αριθμό π  και καταλογογράφησε πάνω από 2500 αστρα. Επίσης, έδωσε μια προηγμένη περιγραφή της Σελήνης, της κατασκότεινής της πλευράς,και διατύπωσε τον τρόπο με τον οποίο οι σεληνιακές και ηλιακές εκλείψεις απέδιξαν ότι η σελήνη δεν μπορεί παρά να είναι  ένα σφαιρικό αντικείμενο.Και αν όλα αυτά δεν είναι αρκετά για ένα μόνο άτομο,υπήρξε επίσης φημισμένος ποιητής,το έργο του οποίου συνέχισε να μελετάται για πολλά χρόνια μετά το θανατό του! 


Παρασκευή 24 Ιουλίου 2026

ΠΑΡΑΣΙΤΟΚΤΟΝΑ.

Από τις απαρχές της γεωργίας, περίπου 10.000 χρόνια πριν,η ανθρωπότητα βρέθηκε αντιμέτωπη με το πρόβλημα του ελέγχου των παρασίτων ,που επιτίθονταν στις σοδειές.Τα πρώτα αρχεία που διαθέτουμε για τη χρήση παρασιτοκτόνων προέρχονται από τους αρχαίους Σουμέριους,οι οποίοι χρησιμοποιούσαν θειάφι για την αντιμετώπιση των προσβολώναπό έντομα.Οι Κινέζοι χρησιμοποιούσαν συνδυασμούς ενώσεων υδραργύρου και αρσενικού για την προστασία από τις ψείρες του σώματος.Για την εποχή των πρώτων Ρωμαίων και των Ελλήνων,διαθέτουμε ένα  αυξανόμενο εύρος μαρτυριών χρήσης διαφορετικών μεθόδων. Ορισμένες απ'αυτές ήταν μαγικές διεργασίες ή αποτελούσαν λαΪκούς μύθους.Όμως υπήρχαν και κάποιες μέθοδοι τις οποίες θα μπορούσαμε να αναγνωρίσουμε και σήμερα.Ο καπνός από τη καύση άχυρου ή ζωικής ύλης χρησιμοποιούνταν για τον έλεγχο της μούχλας ,της ερυσίβης,και των εντόμων.
Κολλώδεις ουσίες όπως η πίσσα χρησιμοποιούνταν για να παγιδέψουν τα έντομα πουκινούνταν επάνω στους μίσχους και στους κορμούς των δέντρων.Το αλάτι ήταν όπλο κατά των ζιζανίων,ενώ φυτικά υλικά όπως το πύρεθρο κονιορτοποιούνταν και χρησιμοποιούνταν για την προστασία των αποθεμάτων των σιτηρών.Υπάρχει ακόμα πλήθος άλλων καταγραφών προστατευτικών περιβλημάτων σπόρων, ζιζανιοκτόνων και τρωκτικοκτόνων,φτιαγμένων από χημικά και ορυκτά,τα οποία μπορούσαν να παρασκευασθούν από ντόπια χώματα, αλλά και από την ήμερη και την άγρια βλάστηση,πολλά εκ των οποίων φαίνεται να χρησιμοποιούνταν για αιώνες πριν από την κλασική περίοδο.


Ο ΑΣΤΡΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ.

Πρώτη εφεύρεση:Ευρώπη

Πότε:32500 χρόνια πριν.

Εκτός από την προσπάθεια να κατανοήσουν τις κινήσεις του ήλιου και της Σελήνης,οι πρώτοι άνθρωποι γοητεύονταν και από τα αστέρια,τα οποία συχνά ταύτιζαν με θεότητες.Ο παλαιότερος γνωστός χάρτης αστρικός είναι σκαλισμένος σε ένα χαυλιόδοντα μαμούθ που βρέθηκε στη Γερμανία, με ένα εγχάρακτο σχέδιο που μοιάζει πολύ στον αστερισμό του Ωρίωνα(αν και αυτό είναι υπό αμφσβήτηση).

Μια τοιχογραφία στα σπήλαια Λασκώ στη Γαλλία(που θα μπορούσε να χρονολογείται οποτεδήποτε μεταξύ 33000 και 10000 ετών πριν) έχει μια ξεκάθαρη αναπαράσταση του συμπλέγματος των Πλειάδων.Στα ίδια σπήλαια υπάρχει η απεικόνιση ενός Βίσωνα,ενός ανθρώπου με κεφάλι πουλιού και το κεφάλι ενός πραγματικού πουλιού.Έχει προταθεί ότι πρόκειται επίσης για αστρονομική ζωγραφιά:οι τρείς απεικονίσεις αντιπροσωπεύουν τα τρία επιφανή άστρα Βέγας,Ντενέμπ και Αλτάιρ.Μαζί, είναι ευρέως γνωστά ως το θερινό Τρίγωνο και συγκαταλέγονται ανάμεσα στα λαμπρότρα αντικείμενα που μπορεί να διακρίνει κανείς στον ουρανό του Βορείου Ημισφαιρίου κατά τη διάρκεια του Καλοκαιριού.Πιο λεπτομερείς κατάλογοι αστεριών άρχισαν να χρησιμοποιούνται την εποχή Των Βαβυλωνίων και των αρχαίων Αιγυπτίων,από τη 2η χιλιετία π.Χ.και εξής,αλλά είναι πιθανόν να αντανακλούσαν απλώς ένα σύνολο γνώσεων που είχε συσταθεί σταδιακά μέσα στις προηγούμενες χιλιετίες!


Πέμπτη 23 Ιουλίου 2026

ΠΛΑΣΤΙΚΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΉ.

Πρώτη εφεύρεση:Ινδία

Πότε:6ος αιώνας π.Χ.

Πιθανότατα φαντάζεστε ότι η πλαστική χειρουργική αποτελεί μια μάλλον προσφατη ιατρική καινοτομία. Και, όμως, υπάρχουν στοιχεία ότι εκτελούνταν τουλάχιστον 2600 χρόνια πριν.Ένα αιγυπτιακό χειρόγραφο,τα περιεχόμενα του οποίου είχαν αντιγραφεί από ένα κείμενο του 2500 με 3000 π.Χ.,περιέχει οδηγίες οι οποίες έχουν ερμηνευτεί ωςη περιγραφή της χειρουργικής επανόρθωσης μιας σπασμένης μύτης.

Μεταγενέστερα στοιχεία από την Ινδία είναι,εντούτοις, πολύ πιο ξεκάθαρα. Περίπου 3000 χρόνια πριν υπήρχε μια τοπική παράδοση "τεντώματος '' των αυτιών κατά την οποία τα αυτιά των παιδιών τρυπιούνταν και στη συνέχεια τεντώνονταν σταδιακά ,έτσι ώστε να μεγαλώσουν οι οπές. Ίσως αυτή η παράδοση να υπήρξε η έμπνευση της ιδέας ότι η σάρκα και το δέρμα μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο επεξεργασίας.Σε κάθε περίπτωση,σε ένα κείμενο πουείναι γνωστό ωςSushruta  Samhita(του 6ου π.Χ. αιώνα),υπάρχει μια λεπτομερής περιγραφή χειρουργικών τεχνικών,ανάμεσα στις οποίες και η αναδόμηση της μύτης (η "ρινοπλαστική"):

Το μέρος της μύτης που πρέπει να καλυφθεί θα πρέπει αρχικά να μετρηθεί με ένα φύλλο.Στη συνέχεια ,ένα κομμάτι δέρματος του απαιτούμενου μεγέθους θα πρέπει να  αποκοπεί από ζωντανό δέρμα της παρειάς και να τεντωθεί έτσι ώστε να καλύψει τη μύτη,δι στην παρειάατηρώντας ένα μικρό μίσχο προσκολλημένο στην παρειά.Το σημείο της μύτης το οποίο θα προσκολληθεί το δέρμα,πρέπει να ερεθιστεί μετην κοπή του ρινικού κολοβώματος με μαχαίρι.Ο γιατρός θα πρέπει στη συνέχεια να τοποθετήσει το δέρμα πανω στη μύτη και να ράψει τις δύο πλευρές γρήγορα,διατηρώντας το δέρμα σωστά ανυψωμένο με την εισαγωγή δύο κυλίνδρων ρίκινου(το φυτό από το οποίο εξάγεται το καστορέλαιο) στη θέση των ρουθουνιών,έτσι ώστε η καινούρια μύτη να αποκτήσει το σωστό σχήμα.


Τελικά ο συγγραφέας προτείνει την εφαρμογή γλυκόριζας,ερυθρού σανδαλόξυλου και βερβερίδας πριν από την κάλυψη της πάσχουσας περιοχής με βαμβάκι και καθαρό σησαμελαιο. Το κείμενο Sushrouta Samhita περιγράφει επίσης τη χρήση δέρματος από τις παρειές για την αναδόμηση των λοβών των αυτιών,με τη χρήση κρασιού ως αναισθητικού και βδελλών  για την αποφυγή θρόμβων αίματος στις πληγες.Το βιβλίο αποτέλεσε ένα από τα ιδρυτικά κείμενα της Αγιουβέρδα, του παραδοσιακού ιατρικού συστήματος της Ινδίας, και περιέχει οδηγίες για περισσότερες από 300 χειρουργικές επεμβάσεις.Οι αραβικές μεταφράσεις διατήρησαν αυτη τη γνώση και τελικά τη διέδωσαν στη Δύση κατά τη διάρκεια της Αναγέννησης.


Η επίδραση της Ινδικής ιατρικής στην πλαστική χειρουργική της Δύσης δε σταμάτησε εκεί.Το 1794,στο λονδρέζικο περιοδικό για Κυρίους δημοσιεύτηκε  ένα άρθρο σχετικά με ένα περιστατικό πλαστικής επέμβασης με μάρτυρες κάποιους βρετανούς στρατιώτες,με σκοπό την επανόρθωση της μύτης ενός οδηγού κάρου της φυλής Μαράτι,ο οποίος είχε τραυματισθεί στη μάχη.Η περιγραφή ενέπνευσε γιατρούς όπωςτον Joseph Constantine Carpue  να ταξιδεύσουν στη Ινδία και να μάθουν περισσότερα σχετικά με αυτή την καταπληκτική παράδοση πλαστικής χειρουργικής!!

ώς 

Τετάρτη 22 Ιουλίου 2026

ΧΡΩΣΤΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ

 Πρώτη χρήση:Ζάμπια

Πότε:350.000χρόνια πριν.

Οι χρωστικές ουσίες που απετέλεσαν την παραδοσιακή βάση συστατικών των βαφών ανακαλύφθηκαν σταδιακά από την ανθρωπότητα σε βάθος χιλιετιών. Μόλις τον 15ο αιώνα μ.Χ.,ήταν ακόμα εξαιρετικά δύσκολος ο εντοπισμός του λάπις  λάζουλι, του μπλέ ορυκτού που αποτελούσε το κύριο συστατικό της κυανήςβαφής.Ο μέγας ζωγράφος Γιαν βαν Άικ προσέθετε το μπλε χρώμα σε ένα 

πορτραίτο μόνο αν πληρωνόταν επιπλέον από τον πελάτη,και όταν το έκανε δεν χρησιμοποιούσε παρά ελάχιστες ποσότητες,χωρίςνατο αναμειγνύει με άλλα χρώματα,και τονιζοντάς το για να δώσει έμφαση στη χρήση του.Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η Παναγία απεικονιζόταν κατά παράδοση τυλιγμένη στο μπλε,για να τονιστεί η υψηλή της θέση.

Το λάπις λάζουλι χρησιμοποιείται εδώ και τουλάχιστον 6500 χρόνια και είχε εξαιρετικά υψηλή αξία στους πρώτους πολιτισμούς της Μεσοποταμίας,της Αιγύπτου και της Κίνας.Εξακολουθούν να υπάρχουν ορυχεία λάπις λάζουλι στο Μπανταχσάν,μια απομακρυσμένη περιοχή, ορεινή στο Αφγανιστάν--λειτουργούν αδιάλειπτα τουλάχιστον από το 700π.Χ.,όταν αποτελούσαν μέρος της χώρας που είναι γνωστή ως Βακτρία.

Η πορφύρα ήταν ακόμη ένα παραδοσιακό ακριβό χρώμα.Το  πορφυρό της Τύρου ήταν μια χρωστική ουσία φτιαγμένη από τη βλέννα του σαλιγκαριούΜούρεξ. Χρησιμοποιούνταν για τη βαφή υφασμάτων γύρω στο 1200 π.Χ.Το πράσινο χρώμα,σε χρήση από την προΪστορία,ήταν επίσης σχετικά σπάνιο,καθώς το αντλούσαν κυρίως από δύο αργιλώδη ορυκτά ,τον κελαδονίτη και τον γλαυκονίτη.

Ωστόσο ,ορισμένα χρώματα υπήρχαν σε αφθονία από τις απαρχές της ιστορίας της ανθρωπότητας.Το μαύρο ανθρακί μπορεί να δημιουργηθεί  από απανθρακωμένα  κόκκαλα ή Ξύλο.Το κίτρινο και το κόκκινο προέρχονται από τα οξείδια του σιδήρου,το καφέ,σε μια ποικιλία αποχρώσεων,μπορεί να φτιαχτεί από τα οξείδια του σιδήρου και του μαγγανίου και το λευκό παράγεται είτε από την κιμωλία είτε από οστά ζώων.Όλες αυτές οι χρωστικές ουσίες  μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να χρωματίσουν το ανθρώπινο δέρμα ή του τοίχους των σπηλαίων, είτε με άμεση τοποθέτηση του χρώματος είτε έπειτα από ανάμειξη με ζωικό λίπος,με αποτέλεσμα τη δημιουργία ενός πρωτόγονου μείγματος βαφής. Τα παλαιότερα τεκμήρια ζωγραφικής που έχουμε είναι τουλάχιστον 350.000 ετών-εξοπλισμός για την κονιορτοποίηση βαφών και χρωστικών ουσιών βρέθηκε απο αρχαιολόγους σε ένα σπήλαιο στους Δίδυμους Ποταμούς,που βρίσκονται κοντά στη Λουζάκα στη σύγχρονη Ζάμπια!


Ζζω

Τρίτη 21 Ιουλίου 2026

Το ΜΕΤΡΗΜΑ --Διαχρονικά.

 Πρώτη  εφεύρεση :Αφρική

Πότε:40.000--50.000 χρόνια πριν.

Είναι πολύ πιθανόν το μέτρημα  να ξεκίνησε από τα δάκτυλα,που επέτρεπαν μια καταμέτρηση ως το δέκα.Αυτό θα ήταν αρκετό για τους περισσότερους σκοπούς,σε συνδυασμό(για παράδειγμα) με τη χειρονομία του ανοικτού χεριού για τη δήλωση των"πολλών".Τα πρώτα στοιχεία καταμέτρησης χρονολογούνται τουλάχιστον 40.000 χρόνιαπρίν. Η περόνη ενός μπαμπουίνου που βρέθηκε στα όρη Λεμπομπο τηςΝότιας  Αφρικής έχει μαρκαριστεί με είκοσι εννέα χαρακιές--μια ερμηνεία θεωρεί ότι επρόκειτο για μια καταγραφή του σεληνιακού κύκλου, αν και το γεγονός ότι η περόνη είναι σπασμένη,καθιστά αυτή την πρόταση υπερβολικά αισιόδοξη. Έχουν βρεθεί πολλά ακόμη κόκκαλα και άλλα αντικείμενα με παρόμοια σημάδια από τις χιλιετίες που ακολούθησαν.

Το πρώτο καταγεγραμμένο σύστημα τήρησης αρχείων για το οποίο έχουμε γνώση,προέρχεται από την προ-σουμεριακή  περίοδο στο σύγχρονο Ιράν.Οι μάρκες καταμέτρησης ήταν πήλινες και έφεραν ένα σύμβολο το οποίο αντιπροσώπευε ένα πρόβατο, δέκα πρόβατα,μια κατσίκα,δέκα κατσίκες κ.ο.κ. Αυτές οι πήλινες μάρκες δένονταν μαζί και ψήνονταν σε ένα πήλινο είδος φακέλου,το οποίο είχε μαρκαριστεί στην εξωτερική πλευρά για να εμποδίσει τη λαθροχειρία(Ο φάκελος  επρόκειτο να διατηρηθεί με σκοπό τη μελλοντική επαλήθευση ότι ο σωστός αριθμός ζώων είχε επιστραφεί ή ανταλλαγεί σε δεύτερο χρόνο).

Αυτή η μέθοδος ήταν προάγγελος των αριθμητικών καταστάσεων των Σουμερίων,οι οποίοι χρησιμοποιούσαν μια ποικιλία διαφορετικών μεθόδων για την καταγραφή αριθμών και φαίνεται ότι ο πολιτισμός τους υπήρξε  η γενέτειρα της Αριθμητικής.Οι γραφείς που ήταν υπεύθυνοι για τη διατήρηση αρχείων σχετικά με τις ποσότητες σιτηρών σε καθημερινή βάση,άρχισαν να βρίσκουν τρόπους εξάσκησης και βελτίωσης των δεξιοτήτων και της ταχύτητάς τους, προσαρμόζοντας με διάφορους τρόπους τις ποσότητες τις οποίες κατέγραφαν!



 πριν

Δευτέρα 20 Ιουλίου 2026

ΖΆΚΥΝΘΟς--Π0ΛΙΤΙΣΜΌΣ-Λα'ϊκές και εικαστικές τέχνες.

Η Ζάκυνθος έχει συμβάλει ενεργά στην Πνευματική ανάπτυξη και εξέλιξη της Ελλάδας.

Η άνθηση των Γραμμάτων ορίζεται στον 15ο αιώνα όταν οι ποιητές του νησιού  διακρίνονταν όχι μόνο για την ποίηση και την Πέζογραφία αλλά και για τις μεταφράσεις αρχαιοελληνικών κειμένων.

Τα μαγευτικά τοπία  και τα καταπράσινα νερά ενέπνευσαν τους Ζακυνθινούς γιαενασχόληση μετο χώρο της Ζωγραφικής.Δεν είναι τυχαίο το ότι στο νησί έζησαν οι σημαντικότεροι αγιογράφοι οι οποίοι προέρχονταν από διάφορα μέρη της Ελλάδος.Με την προσέλευση Κρητικών στο νησί,στα μέσα του 17ου αιώνα δημιοργήθηκε η Κρητοζακυνθινή σχολή η οποία έχει διακοσμήσει με εικόνες τις περισσότερες εκκλησίες του νησιού.

Η πολύ γνωστή Επτανησιακή Σχολή απετέλεσε έναν παράξενο συνδυασμό Ζακυνθινήςζωγραφικής βυζαντινής Τεχνοτροπίας και χαρακτηριστικά της Ιταλικής Αναγέννησης.

Η τέχνη της ξυλογλυπτικής στο νησί αναβλύζει σε κάθε εκκλησία μέσα από ξύλινα τέμπλα με εντυπωσιακά σκαλίσματα ενώ φωτεινό δείγμα αποτελεί η ασημένια λάρνακα στην οποία φυλασσεται το ιερό λείψανο του Αγίου Διονυσίου.

Από τα πανάρχαια κιόλας χρόνια οι Ζακυνθινοί ασχολήθηκαν με πολλές και διάφορες λαΪκές τέχνες με άμεσο σκοπό να καλύψουν πολλές από τις ανάγκες τους αλλά και να εξάγουν αρκετά από τα προιόντα τους στην Ελλάδα και το εξωτερικό.Η  Ναυπηγία,η Υφαντική,η Κεραμοποιία, η Κηροπλαστική,η Αργυρογλυπτική και η Ξυλογλυπτική είναι μερικές απ'αυτές που αναπτύχθηκαν και ακόμα αναπτύσσονται  έως σήμερα.

Τα πιο αξιόλογα δείγματα λα'ικής τέχνης που διασώζονται ακόμα και σήμερα βρίσκονται κυρίως μέσα στις εκκλησίες.Το μεγαλύτερο και σημαντικότερο έργο που διασώζεται έως σήμερα είναι αυτό της λάρνακας του Αγίου Διονυσίου, έργο τουΓεωργίου και Διαμαντή Μπάφα. Ακόμα αξιοθάυμαστα δείγματα αποτελούν τα τέμπλα  της εκκλησίας της Φανερωμένης,της Αγίας Μαύρας,και της Αγίας Παρασκευής Βολιμών.Τα τέμπλα και  πλαίσια των εικόνων είναι συνήθως επιχρυσωμένα και αποτελούν έργα μεγάλων καλλιτεχνών. Οι πιο γνωστοί ζακυνθινοί που ασχολήθηκαν μ'αυτές τις τέχνες ήταν οι αδελφοί Ανδραβιδιώτη ,ο Αρ, Βλάχος ,ο Τ. Κεφαλλονίτης ,ο Ν.Λαμπέτης και άλλοι.

Αναποσπαστο κομμάτι της λα'ικήςτέχνης της Ζακύνθου αποτελεί η λαΪκή ζωγραφική που φημίζεται για τις περίφημες αγιογραφίες της. Το 1700 υπήρξαν σπουδαίοι αγιογράφοι της δυτικής τεχνοτροπίας όπως οι: Δοξαράς,ο Κουτούζης και ο Καντούνης ,παράλληλα υπήρχαν και πλήθος αγνώστων  λαΪκών αγιογράφων που κατασκεύαζαν αγιογραφίες για τις εκκλησίες και τα ιδιωτικά εικονοστάσια των σπιτών της Ζακύνθου. Τα θέματα των ζωγράφων ,η απλότητα ,η αυστηρότητα των μορφών και των εκφραστικών μέσων, τα χρώματα που χρησιμοποιόύνται,όλα αυτά μας πείθουν ότι οι επιδράσεις από τη δύση δεν επηρέασαν τον τομέα  αυτό του πολιτισμού. ατα,στα ξυλόγλυπτα και στα έργα αγγειοπλαστικής η Ελληνική τεχνοτροπία και παράδοση παραμένει αναλλοίωτη και γνήσια. Ακόμα και στη σημερινή εποχή πολλοί είναι οιλαϊκοί καλλιτέχνες που συνεχίζουν να δημιουργούν με το δικότους τρόπο χρηστικά αντικείμενα  που ακόμα προτιμούνται από πολλούς.

Βαρελοποιοί,καλαθάδες ,καπελάδες,καροποιοί,διχτάδες,κεραμοποιοί, κηροπλάστες, ναυπηρομαραγκοί, ξυκογλύπτες,υφάντρες,σαμαράδες και πεταλωτήδες δραστηροποιούνται ακόμα διαδίδοντας και διασώζοντας την παράδοση.

 Η παράδοση στη Ζωγραφική ξεκινάει με το πέρασμα από το νησί του Κρητικού Αγιογράφου Μιχάλη Δαμασκηνού προς το τέλος του 16ου αιώνα. Μαζί με άλλους σημαντικούς Κρητικούς καλλιτέχνες προοιώνισαν τη Ζακυνθινή Σχολή.Οι Κρητικοί αγιογράφοι μας δίδαξαν ποικίκες τεχνοτροπίες της βυζαντινής αγιογραφίας όπως μα πληροφορεί ο Λεων.Ζώης τεχοτροπίες στη Ζάκυνθο είναι δύο:Η  μεταβυζαντινή και η νατουραλιστική(βαθιά επηρεασμένη από την Αναγέννηση). Η πρώτη εκφράζεται από τον Μ. Δαμασκηνό, Αγγέλου Στυλιανό και πολλούς άλλους. Η δεύτερη τεχνοτροπία που θα ακμάσει στη Ζάκυνθο και θα αποτελέσει μια επαναστατική αλλαγή είναι η Νατουραλιστική. Η σχολή αυτή χρησιμοποιεί το μουσαμά και το λάδι. Γενάρχης αυτής της τέχνης είναι ο Παναγιώτης Δοξαράς ενώ ακολουθεί ο Πλακωτός και ο Νικ.Δοξαράς.

Ο συνδυασμός της Ιταλικής Αναγέννησης με τη Βυζαντινή τεχνοτροπία δημιουργούν την Επτανησιακή Σχολή. Επίσης μεγάλη ανάπτυξη στη Ζάκυνθο σημείωσε και η Μεταλλογλυπτική.Την παράδοση της ξυλογλυπτικής εξακολουθούν να την καλλιεργούν ζακυνθινοί όπως ο Τιμόθεος Κεφαλλονίτης και τα παιδιά Ανδραβιδιώτη, όλοκληρο το τέμπλο του Αγίου Διονυσίου είναι έργο των παραπάνω καλλιτεχνών(Καφαλλονίτη --Ανδραβιδιώτη).

Οι κυριότεροι εκπρόσωποι εκείνης της εποχής που ασχολήθηκαν με την αγιογραφία και τη ζωγραφική γενικότερα είναι οι:Ο Δημήτριος και ο Γεώργιος Μόσχος,ο Μανόλης και ο Κωνσταντίνος  Τζάνες και ο Σέφανος Τσαγκαρόλας.

Αργότερα ξεχώρισαν οι Παναγιώτης και Νικόλαος Δοξαράς , ο Νικόλαος Κουτούζης και ο Νικόλαος Καντούνης.

Εκπρόσωποι του 19ου αιώνα έχουν κι αυτοί να επιδείξουν σπουδαία έργα ,τα περοσσότερα από τα οποία φυλασσονται στο μουσείο Μεταβυζαντινής τέχνης.Κύριοι εκπρόσωποι της νεότερης εποχής είναιοι:Δ. Τσόκος,ο Π. Πλέσσας, ο Σπυρος Πελεκασης και ο Γ. Γρυπάρης.

Βλέπουμε λοιπόν αγαπημενοι(ες) φίλοι μου ότι η Ζάκυνθος υπήρξε ένα διαρκές εργαστήριο εικατικών τεχνών και γενικώς όλων των Καλών Τεχνών με διαχρονική παρουσία στο ιστορικό γίγνεσθαι της Πατρίδας μας!!


με το χώρο 

Κυριακή 19 Ιουλίου 2026

Μουσικές ιστορικές αναφορές για τη Ζάκυνθο από το 1600 μέχρι σήμερα.

Αγαπημένοι μου φίλες(οι) δεχόμενος τελευταίως πολλά τηλεφώνήματα :"Γιατί δάσκαλέ μου χάθηκες από το μουσικοπολιτιστικό γίγνεσθαι της Ζακύνθου;" αποφάσισα να απαντήσω με ένα άρθρο μου ίσως για να γνωρίσουν οι νεότεροι και να θυμηθούν οιμεγαλύτεροι την αποχή μου από την ένεργό δράση!

**** Ξεφυλλίζοντας απόψε τα όνειρά μου να περάσει όπως όπως η βραδιά μου,στη δική σου (της Ζακύνθου) ιστορία εσταμάτησα,και θυμήθηκα για σένανε πως δάκρυσα...**κατά τον μεγάλο μας τραγουδιστή Στράτο Διονυσίου,από μεγάλη συγκίνηση πράγματι αγαπημένοι μου δάκρυσα όταν βρέθηκα μπροστά στην τόσο μεγάλη ιστορική μουσική κληρονομιά του νησιού μας,δεν πίστευαν τα μάτια μου

 και ένα ρίγος κυρίευσε το σώμα μου,καθώς ερευνούσα τις πηγές μου και ανακάλυπτα το εύρος της μοναδικής ιστορικής μας παράδοσης και σε χρόνο και σε ποιότητα και σε μέγεθος!!

Υποκλίνομαι λοιπόν μπροστά σας  προσπαθώντας ,όσο αυτό είναι εφικτό,να σας παρουσιάσω τη μεγάλη μουσική Ιστορία της όμορφης Πατρίδας μου, της μοναδικής Ζακύνθου!!

*** Όπως και τα άλλα Επτάννησα,έτσι και η Ζάκυνθος επηρεάζεται μουσικά από τη Βενετσιάνικη πολυφωνική μουσική.Άλλωστε και οι μουσικοί όροι που χρησιμοποιούμε και σήμεραστη μουσική μας είναι ιταλικοί(πρέστο,αλλέγκρο,αντάτζιο,ματζόρε,μινόρε κ.α.).Επομένως το Ζακυνθινό λαϊκό τραγούδι το τετράφωνο έχει ρίζες βαθύτατες στο χρόνο και διαμορφώνεται ανάλογα με τις επικρατούσες συνθήκες κάθε εποχής.(1600και περα). Έτσι θα μπορούσαμε να διαχωρίζαμε από τότε μέχρι τις μέρες μας σε:α)χορωδιακή (τετράφωνη πολυφωνική) β)Σε διωδία(δύο ή περισσότεροι τραγουδιστές συνοδεία οργάνωνγ)Σε αρέκια (ανδρική τετραφωνία--συνήθως α-καπέλα, δηλαδή χωρίς συνοδεία οργάνων--εναρκτήριο σόλο--συλλογική ακολουθία των άλλων φωνών-στροφική δομή-ιδιότυπη αρμονική παρεμβολή της τρίτης φωνής (τερτσας ή σουλτάνας--ποικιλότητα ρυθμικής φόρμας.

Για την προέλευση της ονομασίας "αρέκια" δεν υπάρχει σίγουρη ερμηνεία, από πολλούς ερευνητές όμως πιθανολογείται ότι προέρχεται από το "ottechio" που σημαίνει "στο αυτί ή με το αυτί".Του τραγουδιού της αρέκιας προυπήρξε ο στίχος και σ'αυτή τη μορφή την αναγνωρίζουμε μέσα από λεξικά,λαογραφικές συλλογές,την ακούμε να τραγουδιέται στις ταβέρνες καιστις παρέες.

Ανεξάρτητα όμως από τις όποιεςκρητικομανιάτικες επιρροές στη διάπλαση της Ζακυνθινής λαογραφίας και τη στενή συγγένεια του δικού μας δεκαπεντασύλλαβου με τις κρητικέ μαντινάδες και τις Κεφαλωνίτικες Αριέτες, υπάρχουν πολλές διαφορές με τις ζακυνθινές αρέκιες οι οποίες παίζουν τον στίχο αλλού μεσαρκαστική διάθεση ,αλλού με το θυμοσοφο στοχασμό και "πάει λέοντας"(Στέλιος ΖΕΡΜΠΊΝΟς203)γ)Διπλά ή της φυλακής,μουσικά τραγούδια που υμνούν, τον πόνο ,την αδικία.  δ) Της τάβλας:τραγούδια αγάπης,γάμου,ευτυχίας ,παρεξηγήσεων.  ε)Τα μοιρολόγια:τραγούδια απώλειας προσώπων,χαμού κ.α.  ε)Ορχηστρικά:μουσικά είδη μόνο με συνοδεία οργάνων.στ)Τραγούδια σολο: όπου δηλαδή τραγουδά ο πρίμος και αποδίδει ή με πιανο ή με μαντολίναή με σαξόφωνοκ.λ.π.

Μεγάλη και καθοριστική επίδραση στη Ζακυνθινή κοινωνία είχαν οι ζακυνθινές μαντολινάτες,πλήθος μαντολίνων ,μάντολες κοντραμπάσα οπου αριθμούσαν μέχρι 80 άτομα, όταν πρώτοιδρύθηκαν: Η  πρώτη λοιπόν ιστορική και μοναδική μαντολινάτα της Ζακύνθου ιδρύθηκε το 1928,απαρτιζόταν από 80 οργανοπαικτες με μαέστρο τον φαρμακοποιό Διον.Μάνεση. Εδώ θα παραθέσω  μερικά ονόματα οργανοπαικτών όπως τα βρήκα από το βιβλίο του Ντίνου Θεοδόση:Κιθάρα έπαιζαν οι:Νιόνιος ΛΙΒΑΘΙΝΌς ή Κουτσουκέλης,Ανδρέας Χρυσάφης,Θανάσης Πολυκαλάς,Ανδρέας Μπελούσηςή Σόλος,Γιάννης Κάρδαρης,Γιάννης Τσιρόπουλος,Νίκος Ξένος,Ελευθ.Παπανικολάου κ.α.Μαντολίνο:Κυριαζής βερτζιτζής,Παύλος Χρυσάφης, Μιχάλης Κουτσουβέλης, Δημ.Φεραδούρος, Διον.Κυπριώτης,Πάγής Νικ.κ.α.Μάντολα οι:Πιέρος Πανταζής και Γιαννης Βυθούλκας ή Μαγγιόρος. Η παραπάνω μαντολινάτα ήταν τόσο καταρτισμένη που έδινε συναυλίες πετυχημένες καταχειροκροτούμενη από κοινό εκτός Ζακύνθου όπως Πάτρα,Καλαμάτα,Πύργο και αλλού. Με την πάροδο των χρόνων ακολούθησαν τέτοιες μαντολινάτες,του δασκάλου Ταση Λευτάκη,του Στάθη Αρβανιτάκη και άλλες,όπως και η σημερινή υπάρχουσα αφήνοντας η καθεμιά τα ίχνη της ανεξίτηλα στο μουσικό γίγνεσθαι της ιστορίας της Πατρίδας μας.Εδώ θα'θελα να αναφερθώ,με ιδιαίτερη υπερηφάνια και καμάρι για τις φιλαρμονικές που ιδρύθηκανστα χρόνια που πέρασαν πριν και μετά τους καταστροφικούς σεισμούς του 1953.Μια εκ των σπουδαιοτέρων φιλαρμονικών της Ζακύνθου ήταν αυτή με μαέστρο τον αξέχαστο Γιάννη Πήλικα η οποίαστεγάστηκε στο Μαρτινέγκειο Ίδρυμα,ακολούθησαν στη συνέχεια άλλες φιλαρμονικές με μαέστρους τον Κανιόρο, τον Κώστα  Σαμσαρέλο και άλλους.Αυτό που με συγκινεί ιδιαίτερα είναι ότι η πρώτη φιλαρμονική ιδρύθηκε στη Ζάκυνθο το 1816 και μάλιστα κατόπιν δικαστικών πράξεων που κίνησε ο εξαίρετος Ζακύνθιος συνθέτης Ιάκωβος Κονιτόπουλος κατακυρώθηκε η Ζακυνθος ο τόπος σ'όλη την Ελλάδα που  δημιούργησε την πρώτη φιλαρμονική στην Πατρίδα μας.

Οι Ζακύνθινοί φύσει φιλόμουσοι,είχαν δημιουργήσει χωροδιδασκαλεία για την εκμάθηση των χορών της εποχής.Ιδιαίτερα ονομαστοί χωροδιδάσκαλοι υπήρξαν οι:Ανδρέας Χιώνης,Σπύρος Σπίνος ή λυσιάρης,Ανδρεας και Πιέρος αδελφοί Μπελούση ή Σόλου και άλλοι. Οι χοροί στο Ζακυνθινό  λαό υπήρξαν αναπόσπαστο στοιχείο της κοινωνικής ζωής διότι μ'αυτούς γλεντούσαν την περίοδο των καρναβαλιών και σε κάθε πανηγύρι των χωριών. Έτσι, στις λέσχες τις μεγάλες του Ρωμιάνικου και Λουμπαρδιανού καζίνων διακέδαζαν οι υψηλής κοινωνικής τάξης Ζακύνθιοι με ορχήστρες καθαρά Ζακυνθινές χορεύοντας:Βάλς,μποστόν,πο΄λκα,μαζούρκα,λανσιέρηδες,κανδρίλλιιες κ.λ.π.Ωστόσο και οι κατώτερες κοινωνικά τάξεις,ενωμένοι σε συντεχνίες, συλλόγους διασκέδαζαν κιαυτοί εξ ίσου όμορφα στα καρναβάλια  και τι ς Χρονιάρες μέρες του έτους  ή στις Καβαλκίνες( μεγάλες αίθουσες τροποποιημένες κατάλληλα και στολισμένες ανάλογα κάθε φορά γιορτής με υπέροχους μπουφέδες-ορχήστρες ,ποτά και άλλα τραπέζια με μεζέδες. Τετοιες καβαλκίνες ο Νίνος ο Θοδόσης θυμαται τη μεγάλη αίθουσα του Μαρτινέγκειου Ιδρύματος στη Πλατεία Ρούγα,μια άλλη στην οδό Φωσκόλου και μια τρίτη δίπλα στην Εκκλησία των Αγίων Πάντων.Επίσης υπήρχαν στον Άμμο,Άγιο Λαζαρο , Αγία Τριάδα και άλλες.

Επιπροσθέτως προσεισμικά και μετασεισμικά υπήρχαν πολλές και ονομαστές ταβέρνες,οπου σπουδαίοι τραγουδιστές και οργανοπαίκτες διασκέδαζαν τους επισκέπτες ,όπως:Τσακασιάνος,Διον.Κατσίγιαλος--Τζώρτζης Κωστής- πιέρος Πανταζής- Μιχάλης Κουτσουβέλης-Γιάννης Βυθούλκας ή Μαγγιόρος- Γιάννης Κουτσουκέλης- αδελφοί Κεφαλληνού( Τάσης και Οδυσσέας)- Σόλος Ανδρέας- Γιώργος Παπαδάτος ή Μαλλιαρίτσης- Σπύρος Στρούζας-Μπάμπης Φιορεντίνος-Γιώργος Τέρτσας- Ανδρέας Χιώνης- Γιάννης Φουρτούνης- Κώστας Κυριακίδης-Σπύρος Δαφαράνος και άλλοι ...και άλλοι.Ποιος δε θυμάται τιςταβέρνες:"Το λιμάνι της καντάδας" Το ''Σταυρό της Μπόχαλης" την ''Ασματική ελιά"; και άλλες πολλές που μας διασκέδαζαν στο χρόνο μέχρι το 1980. Γιατί από τότε και μέχρι σήμερα έχουν αλλάξει πολλά! Και ως προς το ύφος και το ήθος και τον τρόπο διασκέδασης. Θάθελα να αναφέρω τόσα πολλά ακόμη  για τη μουσική Ιστορία της Ζακύνθου αλλά φοβάμαι ότι θα χρειαζόταν πολλές σελίδες ακόμη.Γιαυτό θεώρησα σκόπιμο να μιλήσω ιδιάιτερα και νακλείσω με δύο προσωπικότητες μουσικες που σφράγισαν την μουσική ιστορία του νησιού μας ως ελάχιστο δείγμα τιμής και ευγνωμοσύνηςγιααυτές τις "τεράστιες προσωπικότητες που λάμπρυναν τη Πατρίδαμας:Τους Κωνσταντίνο Σαμσαρελο και Δημήτρη Λάγιο!Ο πρώτος υπήρξε από του μεγαλύτερουςμαέστρους που αναμόρφωσε την Ζακυνθινή Φιλαρμονική και Χορωδία,και μετά το θανατό του προσέφερε το σπίτι του δωρεά στο δήμοΖακύνθου.Αρκεί να αναφέρω για τους πολλούς που δεν γνωρίζουν ότι κατά τις γιορτές του Αγίου μας Διονυσίου όταν το Ιερό Λείψανο τριγυρίζεται εντός του ναού, το μουσικό κομάτι που ακούγεται:''Στον Άγιο Διονύσιο" είναι σύνθεση του εν λόγω μαέστρου.

Ο  Δεύτερος,ο αξέχαστος Δήμος Λάγιος,υπήρξε ο πρώτος μεγάλος ερευνητής των παραδοσιακών χορών καιτραγουδιών της υπαίθρου της Ζακύνθου , ο πρώτος που γνώρισε σε όλους μας τα τραγόυδια τα δημοτικά των χωριών μας ,τους χορούς τους και πέρασε ενιαία στη Ζακυνθινή μουσική μας Παράδοση.Υπήρξε ο άνθρωπος που ίδρυσε το "Μουσικό ασκηταριό" την ''Μπαντα νυχτών εγχόρδων"της Πατρας , μελοποίησε εκκλησιαστικούς ύμνους  της Μεγάλης Εβδομαδος όπως (Το Σήμερον  κρεμαται επι ξύλου...) κατά το Ζακυνθινό ψαλτικό ιδίωμα μελοποίησε Ελύτη και αφιέρωσε αρκετό χρόνο της σύντομης ζωής του στην Κύπρο δημιουργώντας τη  χορωδία"η διάσταση¨" και υπήρξε το αγαπημένο παιδί της αξέχαστης  Μελίνας Μερκούρη.

Ησυγκίνησή μου είναι μεγάλη,δεν με αφήνει να συνεχίσω αλλά μου επιτρέπει να εκφράσω με όλη τη δύναμη της ψυχής μου τη χαρά μου ,την ευγνωμοσύνη μου Φ, τη περηφάνια μου που κατάγομαι από ένα τόσο ιστορικό μουσικά-πολιτιστικά και πνευματικά  νησί-την πανέμορφη Ζάκυνθο.!Αφήνοντάς σαςστην απαλότητα των κυμάτων της ηρεμίας του Ιονίου σας καληνυχτίζω ολόθερμα ευχόμενος πάντοτε υγεία και ευτυχία στις οικογένειές σας!!


.




 πράγματι  αγαπημένοι  

Παρασκευή 5 Ιουνίου 2026

ΠΡΑΓΜΑΤΕΙΑ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ (Εισαγωγικό σημείωμα).

Έχει γραφεί από έναν ανώνυμο δάσκαλο προς τον μαθητή του,ονόμτι Ρεγγίνο,ως μια μικρή πραγματεία σε ερωτήματα που αφορούν το θάνατο και την μεταθανάτια ζωή.

Το κείμενο αυτό φωτίζει ιδιαίτερα τη χριστανο-γνωστική προσέγγιση του θέματος της Ανάστασης,όπως αυτή είχε διαμορφωθεί κατά το τέλος του δεύτερου αιώνα.


*Υπάρχουν μερικοί,γιε μου Ρεγγίνε,που θέλουν να μάθουν πολλά. Έχουν αυτό το στόχο όταν κατακλύζονται από ερωτήσεις για τις οποίες δεν υπάρχουν απαντήσεις.Όταν το καταφέρνουν αυτό ,συνήθως νομίζουν πως είναι πολύ σπουδαίο.Δεν θεωρώ,όμως,ότι παρέμειναν στο Λόγο της Αλήθειας.Μάλλον επιζητούν τη δική τους ανάπαυση,την οποία εμείς λάβαμε μέσω του Σωτήρα μας, του Κυρίου Χριστού.Τη λάβαμε όταν γνωρίσαμε την αλήθεια και βρηκαμε ανάπαυση σ'αυτήν. Επειδή ,όμως, μας ρωτάς με ευγένεια τί ισχύει όσον αφορά την Ανάσταση,σου γράφω ότι αυτή είναι μια αναγκαιότητα.Είναι βέβαιο ότι πολλοί δεν το πιστεύουν αυτό,υπάρχουν όμως και μερικοί που το ανακαλύπτουν.Ας συζητήσουμε λοιπόν,αυτό το θέμα.

Πώς συμπεριφέρθηκε ο Κύριος όταν έζησε με σάρκινο σώμα και αφού είχε αποκαλυφθεί ως Υιός του Θεού; Εζησε σε αυτόν τον τόπο όπου εσύ διαμένεις,μιλώντας για το Νόμο τηςΦύσης-τον οποίον όμως,εγώ ονομάζω"θάνατο"!Ο Υιός του Θεού,Ρεγγίνε,ήταν Υιός του Ανθρώπου.Είχε και τις δύο ιδιότητες,ανθρώπινη και θεϊκή,έτσι ώστε να μπορεί να νικήσει το θάνατο ως Υιός τουΘεού και να αποκαταστήσει το Πληρωμα ως Υιός τουΑνθρώπου,διότι ΄΄ηλθε από ψηλά,ως σπόρος της Αληθείας προτού να δημιουργηθεί αυτός ο κόσμος.Σ'αυτό το δημιούργημα(τον κόσμο) επέκτησαν ύπαρξη πολλές εξουσίες και θεότητες.

Καταλαβαίνω ότι παρουσιάζω τη λύση με δύσκολους όρους,αλλά δεν υπάρχει τίποτε το δύσκολο στον Κόσμο Της Αληθείας.Επειδή, όμως,η λύση εμφανίστηκε ώστε να μην παραμένει τίποτε κρυφό,αλλά για να αποκαλυφθούν όλα όσα αφορούν την ύπαρξη--την καταστροφή του κακού αφ'ενός και την αποκάλυψη των εκλεκτών αφ'ετέρου αυτή είναι η εκδήλωση της Αληθείας και του Πνεύματος.Η χάρις ανήκει στην Αλήθεια.Ο Σωτήρας κατέφαγε τον θάνατο--αυτό ασφαλώς το γνωρίζεις-διότι υπερέβη τον κόσμο,ο οποίος είναι φθαρτός.Μεταμόρφωσε τον εαυτό του σε άφθαρτο Αιώνα και εγέρθηκε έχοντας εξαφανίσει  το ορατό με το αόρατο και μας έδειξε την οδόν της δικής μας αθανασίας.Όπως ,λοιπόν είπε και ο Απόστολος(Ρωμαιους 8:17,προς Εφεσίους2:5-6),"Υποφέραμε μαζί Του,αναστηθήκαμε μαζί Του και αναμένουμε να ανέλθουμε στους ουρανούς μαζίΤου"

Αν τώρα ζούμε έχοντας ενδυθεί εκείνον,έίμαστε ακτίνες του και μας περιβάλλει μέχρι το τέλος μας,δηλαδή μέχρι το θανατό μας σ΄αυτή τη ζωή. Μας ελκύει εκείνος στον ουρανό όπως ο ήλιος τις ακτίνες του και τίποτε δεν μας εμποδίζει.Αυτή είναι η Πνευματική ανάσταση ,η οποία εκμηδενίζει το ψυχικό,αλλά και το σάρκινο στοιχείο.Αν ,όμως ,κάποιος δεν το πιστεύει,δεν μπορεί να πειστεί.Διότι η πίστη στο ότι οι νεκροί θα αναστηθούν είναι που μετρά και όχι τα επιχειρήματα!Υπήρχε ένας από τους φιλόσοφους αυτού του κόσμου που πιστεύει.Τουλάχιστον αυτός θα αναστηθεί...Διότι έχουμε γνωρίσει τον Υιόν Του Ανθρώπου και έχουμε πιστέψει ότι αναστήθηκε από τους νεκρούς.Είναι αυτός για τον οποίον λέμε:"Εγινε ο ίδιος η καταστροφή του θανάτου και είναι ο επιφανής στον οποίον πιστεύουν" Είναι σπουδαίοι όσοι πιστεύουν.Η σκέψη εκείνων που σώθηκανδεν θα χαθεί.Όύτε ο νούς τους.Έχουμε ,λοιπόν,επιλεγεί για τη σωτηρία και τη λύτρωση διότι προοριζόμαστε από την αρχή να μην περιπέσουμε στις ανοησίες εκείνων που διακατέχονταιαπό άγνοια,αλλά να εισέλθουμε στη σοφία εκείνων οι οποιοι έχουν γνωρίσει την Αλήθεια.Πράγματι,η Αλήθεια η οποία περιφρουρείται δεν εγκαταλείπεται,ούτε και έχει εγκαταλειφθεί.

"Κραταιό είναι το σύστημα του Πληρώματος και ασήμαντο είναι αυτό που απεκόπη και έγινε ο κόσμος.Το Όλον,όμως, περιβάλλει  τα πάντα.Αυτό δεν δημιουργήθηκε,αλλά υπήρχε."

Να μην αμφιβάλλεις λοιπόν,ποτέ για την Ανάσταση,γιε μουΡεγγίνε.Διότι αν δεν υπήρχες σε σάρκα,απέκτησες σάρκα όταν εισήλθες στον κόσμο.Γιατί, λοιπόν ,δεν θα λάβεις σάρκα όταν ανέλθεις στον Αιώνα,που είναι σημαντικότερος από τη σαρκα και υπήρξε η αιτία της ζωής;Αυτό που είναι δικόσου,δεν υπάρχει μαζί με σένα; Όσο, όμως, βρίσκεσαι σε τούτο τον κόσμο,τί είναι αυτό που σου λείπει;Αυτό ειναι που προσπαθείς να μάθεις.Συνέπεια του σώματος είναι τα γηρατειά και υπάρχεις μέσα στη φθορά.Αυτό που σου μένει είναι η απουσία.Διότι δεν θα αφήσεις φεύγοντας το καλύτερο.Το χειρότερο είναι η φθορά,αλλά υπάρχει η χάρις γι'αυτό.Τίποτε λοιπόν ,δεν μας λυτρώνει απ΄'αυτον τον κόσμο,παρά μόνον το Όλον,το οποίο είμαστε και εμείς.Έχουμε λάβει την σωτηρία.Ας  σκεφτόμαστε  κατ'αυτόν τον τρόπο!Ας κατανοούμε κατ'αυτόν τον τρόπο!

Τι είναι λοιπόν,η ανάσταση;Είναι η αποκάλυψη όσων έχουν εγερθεί.Διότι αν θυμασαι το Ευαγγέλιο,ο Ηλίας εμφανίστηκε μαζί με τον Μωυσή.Έτσι καταλαβαίνεις ότι η ανάσταση δεν είναι μια αυταπάτη.Δεν είναι αυταπάτη αλλά αλήθεια.Πιό σωστό ειναι να λέμε ότι ο κόσμος ειναι μια αυταπάτη,παρά η ανάστασηη οποία συνέβη μέσω του Κυρίου μας και Σωτήρα ,Ιησού Χριστού.

Τί σου λέω τώρα;Όσοι βρίσκονται εν ζωή,θα πεθάνουν.Πώς ,λοιπόν, ζουν μέσα σε μια αυταπάτη; Ο πλούσιος έγινε φτωχός και βασιλείς εκθρονίστηκαν.Τα πάντα υπόκεινται σε αλλάγή.Οκόσμος είναι μια αυταπάτη!

Η ανάσταση όμως,δεν έχει έναν τέτοιο χαρακτήρα διότι είναι η αλήθεια που παραμένει σταθερή.Είναι η αποκάλυψη της ύπαρξης και της μεταμόρφωσης και της μετάβασης στην ανανέωση.Διότι η αφθαρσία κατέρχεται στη φθορά,το φως εκχέεται πάνω στο σκοτάδι και το καταπίνει και το Πλήρωμα συμπληρώνει την ανεπάρκεια.Αυτά είναι τα σύμβολα και οι εικόνες της ανάστασης.

,Μην σκέφτεσαι λοιπόν,Ρεγγίνε,αποσμασματικά,ούτε να ζεις συμμορφούμενος προς την σάρκα προς χάριν της ονοφωνίας,αλλά να απέχεις απο τις διασπάσεις και τις δεσμεύσεις και θα έχεις την ανάσταση.Διότι αν κάποιος που θα πεθάνει γνωρίζει ότι θα πεθάνει--έστω και αν χρειάζεται να  περάσει πολλά χρόνια μέχρι να συμβεί αυτό--τότε γιατί εσύ  να μην πιστεύεις ότι αναστήθηκες;Αν έχεις την ανάσταση,αλλά συνεχίζεις σαν να πρόκειται να πεθάνεις,πώς εγώ μπορώ να αγνοώ την έλλειψη της εξάσκησης;Πρέπει λοιπόν,ο καθένας να ασκείται κατά διάφορους τρόπους και έτσι θα αποδεσμευτεί από αυτό το Στοιχείο και δεν θα παραπλανηθεί,αλλά θα γίνει και πάλι αυτό που ήταν στην αρχή.

Αυτά τα εννόησα χάρη στη μεγαλοθυμία του Κυρίου μου,Ιησού Χριστού.Τ δίδαξα σ'εσένα και στους αδελφούς σου,τα παιδιά μου,και δεν παρέλειψα τίποτε από όσα ωφελούν την ενδυναμωσή σας.Αν , όμως,υπάρχει κάτι το δυσνόητο σε όσα σου έγραψα,θα το ερμηνεύσω για σας, αν με ρωτήσετε.Τώρα,όμως,να μην ζηλεύετε οποιον από σας μπορεί να βοηθήσει.Πολλοί προσδοκούν να μάθουν όσα σου έχω γράψει.Σ'αυτούςλέω:Να ΄χουν ειρήνη και τη χάρη του Θεού.Χαιρετώ εσένα και όσουςσας αγαπούν ,με αδελφική αγάπη.

,


 

Τετάρτη 27 Μαΐου 2026

Μέρος 2--Η οδός του θανάτου.

5)Να ποια είναι η οδός του θανάτου.Είναι οδός κακή και γεμάτη καταδίκες.Σάυτή υπάρχουν δολοφονίες ,μοιχίες , επιθυμίες,πορνείες,κλοπές ,ειδωλολατρείες,μαγεία, μαγγαννεία,ληστείες, ψευδορκίες,υποκρισίες ,διπλοπροσωπείες,απάτη ,υπερηφάνεια,κακεντρέχεια,εγωισμός ,φιλαργυρία, ψευτίά ζήλεια,αυθάδεια,αλλαζονεία και κομπασμός.Εδώ υπάρχουν εκείνοι που καταδιώκουν τους καλούς ανθρώπους,που συσκοτίζουν την αλήθεια και αγαπούν το ψεύδος,υπάρχουν εκείνοι που αγνοούν τις ανταμοιβές της δικαιοσύνης,που δεν  παραμένουν σταθεροί στο καλό,που δεν κρίνουν δίκαια,που εξυφαίνουν σχέδια κακόβουλα.

Η ευγένεα και η υπομονή απέχουν πολύ από την κατανόησή τους,δεν ενδιαφέρονται για τίποτε το καλό ή το χρήσιμο αλλά βασίζονται μόνο στα πλεονεκτήματά τους και δεν σπλαχνίζονται τους πτωχούς ούτε έχουν αισθήματα για τους καταφρονημένους.Μέσα τους δεν υπάρχει η γνώση του Θεού,απομακρύνονται,μαζί με τα παιδιά τους και παραμορφώνουν την εικόνα του Θεού.Διώχνουν τους ενδεείς και καταπιέζουν τους πάσχοντες. Είναι βυθισμένοι εξ ολοκλήρου στην ανομία.Φύγετε ,παιδιά μου,μακριά απ'αυτούς!

.Συμπέρασμα

6)Προσέχετε να μην σας βάζει κανείς στον πειρασμό να ξεστρατίζετε από την οδό αυτής της διδαχής,γιατί οι παραινέσεις ενός τέτοιου ανθρώπου δεν έχουν καμιά σχέση με τον Θεό.Αν μπορείτε να μεταφέρετε το ζυγό του Κυρίου,θα γίνετε τέλειοι,αν όμως αυτό είναι υπερβολικό για σας,τότε κάνετε αυτό που μπορείτε.

 Όσον αφορά τη διατροφή,να τηρείτε τους κανόνες όσο μπορείτε,μόνο να προσέχετε ν'αρνείστε αυτό που έχει προσφερθεί σε είδωλο,γιατί αυτός είναι τρόπος λατρείας νεκρών Θεών!


Τρίτη 26 Μαΐου 2026

ΟΙ ΔΥΟ ΟΔΟΙ(Μέρος 1: Η οδός της Ζωής)

1)Υπάρχουν δύο οδοί:Η οδός της Ζωής και η οδός του Θανάτου και η διαφορά που υπάρχει ανάμεσά τους είναι μεγάλη.

Η οδός της Ζωής είναι αυτή:Πρώτα απ'όλα θα αγαπήσεις Κύριο το Δημιουργόσου και ύστερα τον πλησίον σου όπως τον Εαυτόν σου,καί δεν θα πράξεις κάτι,σε οποιονδήποτε άνθρωπο που δεν θα ήθελες να γίνει σε σένα. Αυτό που μαθαίνεις απ'αυτούς τους λόγους είναι να ευλογείς εκείνους που σε καταρώνται,να προσεύχεσαι για τους εχθρούς σου και να νηστεύεις για τους διώκτες σου. Διότι ποιο το όφελος να αγαπάς μόνο εκείνους που σου ανταποδίδουν την αγάπη;Ακόμη και οι ειδωλολάτρες το κάνουν αυτό.Αν όμως αγαπάς αυτούς που σε μισούν,δεν θα έχεις κανένα εχθρό. Πρόσεχε τις σαρκικές ορέξεις.Αν καποιος σε ραπίσειστο δεξί μάγουλο ,στέψε και το άλλο  και τότε η τελειότητα θα είναι δική σου. Αν κάποιος σε αναγκάσει να βαδίσεις ένα μίλι, βάδισε ακόμη ένα μαζί του.Αν κάποιος σου πάρει το πανωφόρι,δώσε του και το πουκάμισό σου.Αν πάρει κάποιος κάτι από τα υπάρχοντά σου,μην το ζητήσεις πίσω(άλλωστε δεν πρόκειται να το πάρεις). Δίνε στον καθένα αυτό που ζητά χωρις να προσδοκάς αναταπόδοση,διότι η ευχαρίστηση του Πατέρα είναι να μοιραζόμαστε τη γενναιόδωρη αφθονία Του με όλους τους ανθρώπους.Ο δότης που προσφέρει ελεύθερα είναι ,όπως λέει η εντολή,ευλογημένος και κανένα ψεγάδι δεν μπορεί να βρεθεί σ'αυτόν.Αλίμονο όμως σ'εκείνον που παίρνει,διότι αν και δεν μπορεί να κατηγορηθεί όταν παίρνει από ανάγκη,αν όμως δεν έχει ανάγκη θα του ζητηθεί να λογοδοτήσει για ποιο λόγο πήρε και θα σταλεί με συνοδεία για να ανακριθεί για την πράξη του και δεν θα αφεθεί ελεύθερος αν δεν πληρώσει και την τελευταία δεκάρα. Η παλαιά παροιμία  ισχύει απόλυτα σ'αυτό το σημείο:"Ας ιδρώνει η ελεημοσύνη στα χέρια σου μεχρις ότου γνωρίσεις ποιος είναι αυτός στον οποίο τη δίνει"

2)Η δεύτερη εντολή της Διδασκαλίας λέει τα έξής: Μη διαπράττεις εγκλημα,μοιχεία, σοδομισμό ,πορνεία και κλοπή.Μην εξασκείς μαγεία,μαγγανεία και μηνπροβαίνεις σε έκτρωση ή βρεφοκτονία.Πρόσεχε να μην εποφθαλμιάς κάποιο απο τα αγαθά που έχει ο γείτονάς σου και να μη βρεθείς ποτέ ένοχος ψευδορκίας ,ψευδομαρτυρίας,συκοφαντίας ή κακοβουλίας.Μην είσαι διφορούμενος στα λόγια,γιατί η ''η διπλή γλώσσα "είναι θανάσιμη παγίδα. Τα λόγια που λες δεν πρέπει να είναι ψεύτικα ή άδειες λέξεις,αλλά γεμάτα σκοπό και νόημα.Δεν πρέπει να είσαι φιλάργυρος ή εκβιαστικός.Να αντιστέκεσαι στον πειρασμό της υποκρισίας,του πείσματοςή της ανωτερότητας. Δεν πρέπει να μηχανεύεσαι κακό για το γείτονά σου.Μην έχεις συναισθήματα μίσους για κανέναν,ορισμένους να τους επιπλήττεις,για άλλους να προσεύχεσαι  και άλλους ,πάλι  ν'αγαπάς πιο πολύ και από τη ζωή σου.

3)Κρατήσου μακριά από κάθε κακό άνθρωπο,γιε μου.Μην ενδίδεις ποτέ στο θυμό,γιατί ο θυμός οδηγεί στο έγκλημα.Να απέχεις από φανατισμούς,φιλονικίες και οξύθυμες καταστάσεις,διότι κι αυτές υποθάλπουντο έγκλημα. Πρόσεχε ,γιε μου,τη λαγνεία,διότι οδηγεί στην πορνεία.Να απέχεις από βρώμικες συζητήσεις και να μη λοξοκοιτάς,διότι κιαυτά επίσης υποθάλπουν τη μοιχεία. Μην αναζητάς διαρκώς  οιωνούς,γιε μου, γιατί αυτό οδηγεί στην ειδωλολατρεία.Κατά τον ίδιο τρόπο,μην έχεις καμια σχέση με την μαγεία και την αστρολογία.Μη δέχεσαι να είσαι έστω και παρών σε τέτοιες πρακτικές,γιατί υποθάλπουν την ειδωλολατρεία.

Μη λες ψέματα ,γιε μου,γιατί το ψέμα οδηγεί στην κλοπή.Να μην έχεις επίσης άγχος να γίνεις πλούσιος ή να σε θαυμάζουν οι άλλοι,γιατί κιαυτά υποθάλπουν την τάση για κλοπή. Μην είσαι μεμψίμοιρος ,γιέ μου, γιατί έτσι οδηγείσαι στη βλασφημία.Να μην είσαι επίσης ισχυρογνώμων,ούτε να κάνεις σκέψεις κακές ,γιατί κιαυτές υποθάλπουν τη βλασφημία. Μάθε να είσαι πράος,γιατί οι πράοι θα κληρονομήσουν τη γη.Μαθήτευσε στην υπομονή,στην ευσπλαχνία,στην αδολία στη ηρεμία και στην καλοσύνη να μη ξεχνάς ποτέ όσα έμαθες. Μη διατυμπανίζεις τα αγαθά σου, να μην συμπεριφέρεσαι με αλλαζονεία  και να σχετίζεσαι με άτομα κοινωνικής προβολής αλλά να επιλέγεις για συντρόφους άτομα τίμια και ταπεινά.Να καλοδέχεσαι οποιαδήποτε εμπειρία έρχεται στο δρόμο σου,γνωρίζοντας πως τίποτε δεν μπορεί να συμβεί δίχως το Θεό.

4)Να θυμάσαιβράδυ και πρωί ,γιε μου,εκείνον που σου φέρνει τον λόγο του Θεού.Να τον  τιμάς όπως και τον Κύριο,διότι οπουδήποτε συζητούνται οι ιδιότητες του Κυρίου,εκεί είναι παρών και ο ίδιος ο Κύριος.Να πυκνώνεις όλο και περισσότερο τις σχέσεις σου με τους Αγίους,ώστε να ωφελείσαι από τις συζητήσεις τους.Μην ενθαρρύνεις ποτέ τις φιλονικίες αλλά να προσπαθείς να φέρνεις την ειρήνη σε εκείνους που έχουν διαφορές.Να κρίνεις δικαια,να επιτιμάς χωρίς φόβο ή μεροληψία και να μην είσαι αμφίβολος στις αποφάσεις σου. Μην είσαι σαν εκείνους που σπεύδουν ν'αποκτήσουν αλλά αποτραβιούνται όταν έρχεται η ώρα  να δώσουν.Αν η εργασία των χεριών σου είναι αποδοτική,η προσφορά σου θα είναι λύτρα για αμαρτίες.Δίνε χωρίς δισταγμό,δίχως μεμψιμοιρία και θα διαπιστώσεις ποιανού γενναιωδωρία θα σε ανταμείψει.Μην διώχνεις αυτόν που έχει ανάγκη, μοιράσου τα αγαθά σου με τον αδελφόσου και μη διεκδικείς τίποτε δικό σου.Αν εκείνος και σύ είστε συμμέτοχοι στα αιώνια αγαθά,πόσο μάλλον είστε στα φθαρτά!Δεν πρέπει να εμποδίζεις το γιο σου ή την κόρη σου ,αλλά να τους ανατρέφεις με τον φόβο του Θεού από την παιδική τους ηλικία.Ποτέ να μην εκφράζεσαι με οξύτητα όταν δίνεις εντολές σε υποτακτικούς οι οποίοι πιστεύουν στο Θεό που και εσύ πιστεύεις,γιατί ίσως να παψουν να Τον φοβούνται.Αυτόν που είναι ανώτερος και από τους δυό σας.Δεν ήρθε για να καλέσει τους ανθρώπους ανάλογα με την κοινωνική τους θέση,αλλά για κείνους που ετοίμασε το Πνεύμα.Κι εσείς υποτακτικοί, να υπακούτε τους Κυρίους σας με σεβασμό και φόβο, σαν να είναι αντιπρόσωποι τουΘεού.Να μισείτε την ασέβεια και οτιδήποτε είναι δυσάρεστο στον Κύριο.Φροντείστε να μην παραμελείτε τις εντολές του Κυρίου αλλά να τις φυλάτε οπως τις δεχτήκατε,χωρίς δικες σας προσθεσεις ή αφαιρέσεις.Να εξομολογείστε στην Εκκλησιά τα λάθη σας και να μην έρχεστε για προσευχή με βαρια συνείδηση.

Αυτή είναι η ΟΔΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ!

 

Δευτέρα 25 Μαΐου 2026

ΔΙΔΑΧΗ(εισαγωγικό σημείωμα).

Στα τέλη του 1883,ο Φιλόθεος Βρυέννιος,μητροπολίτης τότε της Νικομήδειας,προκάλεσε μεγάλη αίσθηση στον κόσμο δημοσιεύοντας το κείμενο της Διδαχής,το οποίο είχε ανακαλύψει πριν από 10 χρόνια στη βιβλιοθήκη  της Κωνσταντινούπολης.Η ύπαρξη ενός τέτοιου κειμένου ήταν ανέκαθεν γνωστή. ο Ευσέβιος και Αθανάσιος μνημονεύουν σε έργα τους ένα βιβλίο με τον ίδιο τίτλο.Αυτό καθεαυτό όμως το κείμενο δεν υπήρχε πουθενά ,εκτός από τμήματα των τριών πρώτων κεφαλαίων του τα οποία βρέθηκαν σε ένα πάπυρο της περιοχ'ης Ναγκ Χαμμαντί.

Όσον αφορά τον τόπο όπου αρχικά γράφτηκε,οι γνώμες διχάζονται, με επικρατέστερη εκείνη που θέλει την περιοχή της Συρίας σαν γενέτειρα της ΔΙΔΑΧΗΣ.

Η σπουδαιότητα αυτού του έργου είναι πράγματι μεγάλη για την ιστορία των αρχών του Χριστιανισμού,για την οποία ελάχιστα πράγματα γνωρίζουμε.Πέρα όμως απ'αυτό,μας παρέχει και μια εικόνα  της Εκκλησίας στο κατώφλι μιας νέας εποχής,μιας Εκκλησίας που προσδοκούσε με αγωνία τον ερχομό του Σωτήρα της. 

 

Κυριακή 24 Μαΐου 2026

ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ΤΟΥ ΘΩΜΑ.

Η σύντομη αποκάλυψη του Θωμά περιγράφει τις επτά ημέρες  του εσχατολογικού τέλους.Χρονολογείται από τον 5ον αιώνα και ακολουθεί τα βήματα της Ιωαννικής Αποκάλυψης.Το σημαντικότερο ίσως στοιχείο  της είναι οι Γνωστικές τάσεις που διακρίνουν τα γεγονότα τωνεπτά εσχάτων ημερών.Ύστερα ,λόγου χάρη,από τη "βροχή από αίμα",όλα διαποτίζονται κατά την έκτη ημέρα από φως--το γνωστό Γνωστικό φως.Συναντάμε επίσης "το ένδυμα της αιώνιας ζωής",το οποίο είναι ένας γνωστός Γνωστικός συμβολισμόςγια το πνεύμα ,καθώς επίσης την τάξη ''των εκλεκτών" οι οποίοι θα σωθούν,μια πίστη στην επικράτηση των αληθινών πιστών,που είναι βέβαια οι  Γνωστικοί.

<< Άκουσε Θωμά,διότι εγώ είμαι ο Υιός του Θεού,του Πατέρα  καιεγώ είμαι ο Πατέρας  όλων των  πνευμάτων. Άκουσε από μένα τα σημεία που θα παρουσιαστούν κατά το τέλος του κόσμου,όταν έρθει η ώρα να συμβεί,προτού οι εκλεκτοι μου αποχωρήσουν από τον κόσμο.Σου  λέω καθαρά  όσα πρόκειται τώρα να συμβούν.Το πότε ακριβώς δεν το γνωρίζουν οι πριγκιπες των Αγγέλων γιατί δεν τους έχει γίνει γνωστό. Τον καιρό εκείνο ,οι βασιλιάδες θα διαμοιράσουν τον κόσμο μεταξύ τους,θα υπάρχει μεγάλη πείνα,επιδημίες και αγωνίες πάνω στη γη.Οι γιοι των ανθρώπων θα είναι σε όλα τα έθνη σκλάβοι και θα εξοντωθούν από το ξίφος.Μεγάλη αταξία θα επικρατεί στη γη. Ύστερα απ'αυτά, όταν ερθει η ώρα του τέλους,θα φανούν στον ουρανό μεγάλα σημεία για επτά ημέρες,και οι δυνάμεις των ουρανών θα τεθούν σε κίνηση. Στην αρχή της τρίτης ώρας της πρώτης ημέρας,θα ακουστεί μια μεγάλη και δυνατή φωνή στο στερέωμα των ουρανών,ένα σύννεφο με αίμα θα υψωθεί από το Βορρά και θα το ακολουθήσουν βροντές και εκτυφλωτικές αστραπές και το σύννεφο θα σκεπάσει ολοκληρο τον ουρανό.Ύστερα θα βρέξει αίμα πάνω σ΄΄ολη τη γη.Αυτά είναι τα σημεία της πρώτης ημέρας.

Τη δεύτερη μέρα θα αντηχήσει  μια μεγάλη φωνή στο στερέωμαα του ουρανού και η γη θα μετακινηθεί από τη θέση της. Οι πύλες των ουρανών Θα ανοίξουν από την Ανατολή  και μέσα  Απ'αυτές θα βγεί κάπνός μιας μεγάλης φωτιάς που θα καλύψει τον ουρανό μέχρι τη δύση. Αυτά είναι τα σημεία της δεύτερης  ημέρας.

Την τρίτη μέρα ,κατά την τρίτη ώρα, θ'ακουστεί φωνή μεγάλη στους ουρανούς και θα βγεί βρυχηθμός από τα έγκατα των τεσσάρων άκρων του κόσμου.Οι πύργοι του στερεώματος των ουρανών θα ανοίξουν διάπλατα και ο αέρας θα γεμίσει από στήλες καπνού.Μια φοβερά ασχημη μυρωδιά από θειάφι θα επικρατήσει μέχρι τη δέκατη ώρα.Οι άνθρωποι θα λένε,"Νομίζουμε ότι ήρθε το τέλος  και θα χαθούμε" Αυτά είναι τα σημεία της τρίτης ημέρας.

Την πρώτη ημέρα της τέταρτης ημέρας,η άβυσσος θα λιώσει και θα βροντήσει από τη γη της Ανατολής.Τότε όλοκληρη η γή θα τρέμει  μπροστά στη δύναμη του σεισμού.Την ημέρα εκέινη τα είφωλά των απίστων θα πέσουν,όπως και όλα τα οικοδομήματα της γης μπροστά στη δύναμη του σεισμού.Αυτά ειναι τα σημεία της Τέταρτης ημέρας.

Την Πέμπτη ημέρα ,κατά την έκτη ώρα ,θα ακουστούν ξαφνικά βροντές στον ουρανό και οι δυνάμεις του φωτός θ'αστράψουνκαι η ατμόσφαιρα του ήλιου θα εκραγεί και πυκνό σκοτάδι θα πέσει σ΄ολη τη γη,μέχρι τηδύση. Ο αέρας θα είναι θλιβερός  δίχως ήλιο και Σελήνη.Τ άστρα θα πάψουν το έργο τους.Την ημέρα εκείνη ,τα έθνη θα βλέπουν σαν να είναι κλεισμένα σ΄΄ενα σάκκο και θα περιφρονήσουν τη ζωή αυτού του κόσμου. Αυτά είναι τα σημεία της Πέμπτης ημέρας. Κατά την τέταρτη ώρα της έκτης ημέρας,θα ακουστεί  μεγάλη φωνή στους ουρανούς.Το στερέωμα θα διαχωριστεί από ανατολή προς δύση  και οι Άγγελοι των ουρανών θα παρατηρούν την γη από τα ανοίγματα των ουρανών όλοι οι άνθρωποι πάνω στη γη θα βλέπουν τις αγγελικές στρατιές να κοιτάζουν απ'τους ουρανούς. Τότε ολοι οι άνθρωποι θα καταφεύγουν μέσα στους τάφους και θα κρύβονται από την παρουσία των αγγέλων και θα λένε:"Μακάρι ν'άνοιγε η γη και να μας κατάπινε" γιατί θα συμβούν πράγματα που δεν έχουν ξανασυμβεί από τότε που δημιουργήθηκε ο κόσμος.Τότε θα με δουν να έρχομαι από ψηλά, μέσα στο φως του Πατέρα μου, με τη δύναμη και την τιμή των Αγίων Αγγέλων. Με την αφιξή μου, η φωτιά του Παραδείσου θα χαμηλώσει, διότι ο παράδεισος περιβάλλεται από φωτιά.Αυτή είναι η αιώνια φωτιά που κατατρώγει τη γήινη σφαίρα και ολα τα στοιχεία του κόσμου. Τότε θ'αρθουν από τον Παράδεισο στη γη τα πνεύματα και οι ψυχές των Αγίων και θα καταλάβουν τα σώματα που είχαν και ο καθένας τους θα πεί''Να το σώμα που εγείρεται" κι όταν ακουστεί η μεγάλη φωνή αυτών των πνευμάτων,θα συμβεί σ'ολη τη γη μεγάλος σεισμός κι από τη δύναμή του τα βουνά θα τιναχτούν επάνω και τα βράχια θα κυλήσουν κάτω.Τότε το κάθε πνεύμα θα επιστρέψει στο δικό του φορέα και τα σώματα των Αγίων που κοιμούνται θα εγερθούν.Ύστερα, τα σωματά τους θα μεταβληθούν κατ'εικόνα και ομοίωση των Αγίων Αγγέλων και κατά τη δύναμη της εκόνας του Αγίου Πατέρα μου.Τότε θα ενδυθούν το ένδυμα της αιώνιας ζωής:το ένδυμα από το νέφος φωτός που δεν θεάθηκε ποτέ σ'αυτόν τον κόσμο.Διότι το νέφος αυτό κατεβαίνει από το ανώτερο βασίλειο των Ουρανών,με τη δύναμη του Πατέρα μου και θα περιβάλλει με την δόξα του κάθε πνεύμα που έχει πιστεύσει σε μένα.Ύστερα θα ενδυθούν και θα φέρονται στα χέρια των αγίων αγγέλων.Θα υψωθούν στον αέρα,μέσα σ'ένα νεφος φωτός και θα μεταφερθούν μαζι μ'εμένα,γεμάτοι χαρά,στους ουρανούς και θα παραμείνουν σο φως και στην τιμή του Πατέρα μου.Τότε θα υπάρξει μεγάλη χαρά γι'αυτούς ενώπιον του Πατέρα μου και των αγίων αγγέλων.Αυτά είναι τα σημεία της έκτης ημέρας.

Και κατά την όγδοη ώρα της έβδομης ημέρας ,θ'ακουστούν φωνές στις τεσσερις γωνίές των ουρανών.Ο αέρας θα κινηθεί και θα γεμίσει από αγίους αγγέλους,οι οποιοι θα πολεμήσουν μεταξύ τους ολόκληρη την ημέρα.Εκείνη την ημέρα ,οι εκλεκτοί θα λυτρωθούν από τους αγίους αγγέλους από την καταστροφή του κόσμου.Τότε οι άνθρωποι θα εννοήσουν  ότι  ήρθε η ώρα της καταστροφής τους. Αυτά είναι τα σημεία της έβδομης ημέρας.

 Και όταν περάσουν οι επτά ημέρες,την όγδοη ώρα της όγδοης ημέρας,θ'ακουστεί μια ευγενική και ευχάριστη φωνή στους ουρανούς,από την ανατολή.Τότε,ο αγγελος εκείνος που έχει εξουσία πάνω σ'όλους τους αγίους αγγελους ,θα φανερωθεί. Και μαζί του θα προχωρήσουν όλοι οι άγγελοι,καθισμένοι πάνω στα άρματα από νέφη του Πατέρα μου,αγαλλιάζοντας και πετώντας στον αέρα,κάτω από τους ουρανούς, για να λυτρώσοιυν του εκλεκτούς που πίστεψαν σε μένα. Κι εκείνοι θα χαίρονται που ήρθε η καταστροφή του κόσμου. Οι λόγοι του Σωτήρα προς τον Θωμά,για το  τέλος αυτού του κόσμου,τελείωσαν.!




οι  

Σάββατο 23 Μαΐου 2026

Η προσευχή της ΕΥΧΑΡΙΣΤΊΑΣ.

Προσευχή αυτή που ανήκει στα χειρόγραφα  του Ναγκ Χαμμάντι,παρατίθεται από κάποιον γραφέα,ο οποίος μάλιστα στο τέλος της προσθέτει και κάποιες επεξηγήσεις για κείνους που προφανώς απευθύνεται.Χαρακτηρίζεται σαν Ερμητικής Γνωστικής προέλευσης και είναι πολύ πιθανόν να ανήκε σε κάποια ανάλογη κοινότητα. Όπως φανερώνει ο τίτλος της,η προσευχή αυτή απευθύνει ευχαριστίες στον Χριστό για τη γνώση που έχει αποκαλύψειστον άνθρωπο,ίσως δε να περιλαμβανόταν και σε  κάποια τελετουργία, γιατί στο κείμενο γίνεται μνεία για κάποιο λατρευτικό γεύμα και ασπασμός.

Αυτή είναι η προσευχή που έλεγαν:<<Πέμπουμε  τις ευχαριστίες μαςσε Σένα!Κάθε ψυχή και καρδιά υψώνεται σε Σένα,ω αμετάβλητο όνομα,που είσαι τιμημένο με το όνομα του Θεού και δοξασμένο μετο όνμα "Πατέρας",διότι σε όλους έρχεται η πατρική καλοσύνη αγάπη και στοργή και η κάθε διδασκαλία έχει  γλυκύτητα και απλότητα, και μα χαρίζει  νου,ομιλία και γνώση:Νου, ώστε να μπορούμε να Σε κατανοούμε,ομιλία, ώστε να μπορούμε να διαδίδουμε Εσένα και γνώση,ώστε να μπορούμε να Σε γνωρίσουμε.Νίώθουμε αγαλλίαση επειδή έχουμε φωτιστεί από τη γνώση Σου.Νιώθουμε αγαλλίαση  επειδή μας φανέρωσες τον Εαυτό Σου.Νιώθουμε αγαλλίαση επειδή αν και βρισκόμασταν μέσα σε σώμα,Εσύ  μας θεοποίησες μέσω της γνώσης Σου.

Η ευχαρίστηση του ανθρώπου που Σε προσεγγίζει έγκειται στο ότι Σε γνωρίζει.Σε έχουμε γνωρίσει,ω φως της νόησης.Σε έχουμε γνωρίσει, ω ζωή της ζωής. Σε έχουμε γνωρίσει ω μήτρα όλων των πλασμάτων.Σε έχουμε γνωρίσει,ω ,μήτρα που κυοφορείς τη φύση του Πατέρα.Ω αιώνια σταθερότητα του Γεννήτορα Πατέρα, έχουμε λατρεψει την καλοσύνη Σου. Ένα και μόνο σου ζητάμε:να διατηρηθούμε στη γνώση.Και δεν υπάρχει άλλη προστασία που να επιθυμούμε παρά μονάχα να μη σκοντάψουμεσ'αυτό το είδος της ζωής>>.

Αφού προσευχήθηκαν  μ'αυτά τα λόγια,ασπάστηκε ο ένας τον άλλον και πήγαν να πάρουν την ιερή τους τροφή,η οποία δεν περιείχε καθόλου  αίμα.

Αντέγραψα αυτό το κείμενο.Μπορεί να μου έχουν δοθεί πολλά,αλλά δεν τα έχω αντιγράψει,γιατί σκέφτηκα ότι ίσως να έχουν φτάσει και σε σας.Διστάζω ακόμη να αντιγράψω κι αυτό εδώ,μήπως και το έχετε ήδη λάβει και σας είναι πια φόρτος,γιατί οι διάλογοι που έφτασαν σε μένα είναι πολυπληθείς". 


Α